3. juni 2022

Oppsummering mai 22

Påbyrja i april, fullført i mai:
Kjell Ola Dahl - Lazarus - Norsk krim - Lånt lydbok BookBites
Jens Henrik Jensen - Lupus - Dansk krim - Lånt papirbok privat

Lest i mai:
Unni Lindell - Ti kuer i Horten - Humor/barnesitat - Lånt lydbok BookBites
Kurt Aust - Rødt kort - Norsk krim - Lånt ebok BookBites
Douglas Stuart - Shuggie Bain - Britisk (skotsk) roman - Lyd Storytel
Are Sende Osen - Kongerekka - Norsk fakta/humor - Lånt ebok BookBites + lyd/podkast
Kim Faber og Janni Pedersen - Kveleren - Dansk krim - Lånt lydbok BookBites
Minette Walters - Endetid - Britisk historisk roman - Lånt papirbok privat
Petter Nyquist og Eivind Hofstad Evjemo - Petter uteligger, en fortelling fra gata - Norsk dokumentar/biografi - Lyd Storytel
Jørn Lier Horst - Sak 1569 - Norsk krim - Lyd Storytel

Påbyrja i mai, fullførast i juni:
Tony Fischier - Mannen som forsvant - Svensk krim - Lånt lydbok BookBites
Douglas Stuart - Unge Mungo - Skotsk roman - Lånt ebok BookBites


6 lyd, 2 papir, 2 ebøker
7 lånt, 3 abonnement
5 krim, 1 historisk roman, 1 annan roman, 1 humor, 1 humor/fakta, 1 dokumentar/biografi
6 norske, 2 danske, 2 britiske
8 menn, 3 kvinner
"Nye" forfattarar: Stuart, Osen, Nyquist, Evjemo

Fleire bra leseopplevingar i mai, men det er ikkje tvil om kva som vart månadens høgdepunkt; nemleg Shuggie Bain. Eg trur eg aldri kjem til å gløyma Shuggie! Boka gjorde sterkt inntrykk og eg vurderte terningkast 6, men landa på ein sterk 5'ar. I skrivande stund er eg i gang med ein ny roman av Douglas Stuart; Unge Mungo.

Månadens nedtur er like soleklar. Endetid av Minette Walters er ikkje direkte dårleg, men sto ikkje til forventningane - og er ufatteleg treg. Walters, mest kjent som krimforfattar ('Døden i ishuset', 'Olive tok en øks', 'Kjerringbissel') er tilbake etter ein lang skrivepause med ein heilt annan sjanger; historisk roman. Men eg tykkjer altså ikkje at det er heilt vellukka. Skal du lesa om tida då England vart råka av Svartedauden vil eg heller anbefala I all evighet av Ken Follett. 

Som ein kan sjå har eg også gitt boka til Petter "uteligger" Nyquist terningkast 5. Ikkje fordi det er noko strålande litterært verk, men fordi tema ruspolitikk og rusreform er så viktig. I boka får ein fleire eksempel på at å straffa rusmisbrukarar ikkje virkar. Tvert imot. Eg ser på boka som eit innlegg i kampen for ein meir human narkotikapolitikk.

29. mai 2022

Norsk krim 2022 del 1

Då har eg lest tre av årets norske utgjevingar innan krimsjangeren. Alle tre er bra bøker - "heilt grei krim" - men ingen av dei vart innertiar for meg. Dette har sjølvsagt samanheng med dei forventningane eg hadde på førehand. Eg meiner at både Dahl, Aust og Brekke har levert betre tidlegare.


Lazarus av Kjell Ola Dahl
Aschehoug 2022
Speletid 9:09
Lånt lydbok BookBites

Handlinga er lagt til 2. verdenskrig og utgangspunkt for historia er det same som i Kureren - det norske eksilmiljøet i Stockholm. Lazarus er ein velskriven agent-thriller og historisk spenningsroman. Det er tydeleg at forfattaren har gjort grundig research og at han er oppriktig interessert i tematikken og i denne historiske perioden. Han skildrar korleis folk i eksil og i motstandsrørsla levde i uvisse - at dei knapt kunne stola på nokon.

Ein norsk flyktning får i oppdrag å finna ut av ei sak der ein kurer på veg til Noreg med illegale aviser og dokument til Heimefronten vart drept. Er det ein utru tenar som har avslørt noko til fienden? Eller er det nokon i Heimefronten som har gjennomført ei likvidering? Kva er i tilfelle årsaka til det?

Boka byr på ytre og indre dramatikk, levande tidsbilete og gode miljøskildringar. Språket er stødig og virkar å vera "tidsriktig". Boka er interessant og stemningsfull, men forteljarstilen er så langsam at det er lett å mista taket i handlingstrådane.
Terningkast 4+.

Rødt kort av Kurt Aust
Aschehoug 2022
536 sider
Lånt ebok BookBites

Dette er ei bok eg verkeleg såg fram til. Eg tykkjer nemleg at Kurt Aust er ein framifrå forfattar av både historisk krim og notidskrim. Som i Dødt løp har forfattaren henta inspirasjon frå sportsverda. Men medan Dødt løp handla om sykkelsport, handlar Rødt kort om fotball. Ein treng ikkje vera fotballekspert for å skjønna/lika boka, men er ein fotballinteressert er boka ekstra interessant og underhaldande.

Hovudperson og den mest sentrale forteljarstemma tilhøyrer den norske fotballproffen Zac Utheim. Han har tidlegare spelt for fleire klubbar i Europa og har hatt ei heilt grei karriere. Men landslagsspelar er han ikkje, av litt spesielle årsaker som kjem fram etter kvart. 
At Utheim melder overgang frå italiensk Serie A og storklubben Roma til britisk Championship (nest øverste divisjon) og den vesle (fiktive) fotballklubben Exeter United vert sett på som oppsiktsvekkande. Men Utheim har sine grunnar til å skifta beite; han skal ikkje berre spela fotball i Exeter, han har også eit anna oppdrag. I tillegg har han ein heilt personleg grunn.

Exeter United slit økonomisk etter pandemien, som mange andre småklubbar i Europa. Vidare slit dei med utru medarbeidarar, kravstore supporterar, kritiske journalistar og dårlege sportslege resultat. Det foregår både sportsvasking og kampfiksing, utpressing og drap. For å "redda" klubben er det enkelte som er villige til å gå over lik. 

Eg likte boka, men ho er dessverre tidvis noko langsam og prega av gjentakingar. Ei oppstramming kunne ha heva leseopplevinga. No landa eg på terningkast 4+.


Formørkelsen og dens lys av Jørgen Brekke
Gyldendal 2022
290 sider
Lånt ebok BookBites

Poetisk tittel på denne boka tykkjer du kanskje? Ikkje så rart - tittelen er henta frå ei diktsamling av Stein Mehren; Corona - Formørkelsen og dens lys. Corona altså - eller korona som er meir normal skrivemåte - og vesentleg for handlinga i boka. Både koronapandemien, sidan handlinga er lagt til mars 2020, og dessutan at korona betyr "kransen" rundt sola som er synleg ved solformørkelsar. Ein av dei sentrale karakterane i boka er ein kunstnar som har formørkelse og lys som gjentakande motiv. 

True Crime-forfattar Helene Paus - som me vart kjende med i Nå er natten alt - er hovudperson. Ei kvinne påstår å ha opplevd ein brutal overfallsvaldtekt for mange år sidan. No er ho dødssjuk - og ho henvender seg til Helene fordi ho har bevis som peikar mot ein namngjeven person; ein verdenskjent filmregissør og biletkunstnar. Ein kollega av Helene jobbar med ei uoppklart forsvinningssak der same mann/namn har dukka opp. Som om ikkje det var nok kan han koblast til nokre overgreps- og drapssaker i USA. 
Dei mange spora kan tyda på at vedkommande er gjerningspersonen - men er det ikkje for opplagt? Kan det vera nokon andre som står bak? Nokon som rettar søkelys på denne mannen for å flytta fokus? Og: Korleis få kontakt med mannen som har busett seg på ei øy langt ute i havgapet - medan pandemi og nedstenging gradvis lammar samfunnet?

Handlinga går føre seg på fleire tidsplan og lesaren får vita kva som har hendt, sakte og gradvis. Boka er på berre 290 sider, men virkar lenger. Det er nemleg lenge ganske saktegåande - før det dreg seg til mot slutten. Eg likte boka ganske godt, men tykkjer nok at film- og kunstreferansane tek for stor plass. Eg er heller ikkje så begeistra for (over)forklaringane me får heilt til sist. 
Terningkast 4.

25. mai 2022

Vårlesing: Nordisk krim

På tide med eit nytt samleinnlegg og ei ny rundreise i krimverda, også denne gong i form av korte omtalar/vurderingar.
Eitt norsk, eitt dansk, to svenske og to finske innslag.


Ulven av Samuel Bjørk
Cappelen Damm 2021
477 sider
Lånt papirbok biblioteket

 - Femte bok i Munch/Krüger-serien, men "bok null" i serien i og med at handlinga går føre seg før Det henger en engel alene i skogen.
 - Samandrag av handlinga: To unge gutar vert funne drepne på eit jorde utanfor Oslo. Mellom dei ligg ein daud rev. Åtte år tidlegare vart to gutar funne drepne på tilsvarande måte utanfor Uddevalla i Sverige. Saka frå den gongen vart ikkje oppklart - og alle ser at det må finnast ein samanheng.
 - Saka er så og seia utan spor og nyutnemnde leiar av spesialeininga Holger Munch treng hjelp. Hjelpa finn han på Politihøgskulen der studenten Mia Krüger går.
 - Ikkje så veldig realistisk at ein så ung politihøgskulestudent bidreg til dei grader i ei pågåande drapssak, men Mia Krüger er ein kul karakter med interessante eigenskapar og med ein spesiell bakgrunn.
 - Litt treg start, meir engasjerande etter kvart. Svært spennande avslutning. Kunne med fordel vore strammare redigert.
 - Ulven var nominert til Rivertonprisen for 2021 - og denne er etter mi meining betre enn vinnaren.
 - Terningkast 5-.


Kveleren av Kim Faber og Janni Pedersen
Aschehoug 2022
Speletid 10:08
Lånt lydbok BookBites

 - Bok nummer 3 i Martin Juncker-serien, ein serie som vert betre og betre for kvar bok.
 - Handlingssamandrag: Martin Juncker og kollegaen Signe Kristiansen jobbar med kvar si brutale drapssak. Det viser seg at sakene heng saman, på ein overraskande måte. Etter kvart ser etterforskarane at det truleg er snakk om seriedrap, men spora er få og vage.
 - Samstundes har både Martin og Signe utfordringar privat, noko som gir handlinga ekstra nerve og spenning.
 - Varierande tempo, stigande spenning, mørk humor.
 - Godt plott, godt språk, godt oppbygd, gode personskildringar. 
 - Avslutninga vert noko forutsigbar. Det er (over)tydeleg at det vert lagt opp til denne type klimaks.
 - Terningkast 5-.


En helt vanlig familie av Mattias Edvardsson
Gyldendal 2018
446 sider
Lånt papirbok privat

 - Fiffig spenningsroman frå ein (for meg) ny forfattar.
 - Handlinga er lagt til Lund der me møter den vanlege familien som består av far Adam som er prest, mor Ulrika som er jurist og deira dotter Stella på 19. Ein dag får foreldra beskjed om at Stella er anklaga for mord og sett i varetekt. Dei er overtydde om at det er ei misforståing. Men kva har verkeleg hendt?
 - Lesaren får historia frå tre ulike perspektiv og forteljarstemmer; fyrst far, deretter dotter og til sist mor. Gjennom tilbakeblikk får lesaren gradvis eit tydelegare bilete av familien og det som har hendt.
 - Karakterane framstår som menneskelege og ganske truverdige/vanlege. 
 - Elegant komponert og veldig bra reint språkleg. 
 - Meir psykologisk thriller enn krim og meir interessant enn spennande. 
 - Terningkast 4.


Hvil i fred av Sofie Sarenbrant
Cappelen Damm 2021
Speletid 8:56
Lånt lydbok BookBites

 - Fyrste bok i Emma Sköld-serien. Bøkene i serien har komme ut ukronologisk på norsk. Kvifor det? Fordi denne fyrste er såpass svak?
 - Forfattaren er ny for meg, og fyrsteinntrykket mitt av forfattar og hovudperson er sådär.
 - Ein etterforskar sitt privatliv og familierelasjonar er ofte interessant i ei kriminalforteljing, men her er det for mykje av det.
 - Dessutan mislikar eg overforklaringar og gjentakingar, som det òg finst ein god del av.
 - Boka er lettlest, fortlest og fortgløymt.
 - Opplesar Anne Ryg les for seint etter min smak. Godt tempoet kan justerast inne i BookBites-appen.
 - Konklusjon: Ei middelmådig leseoppleving til terningkast 3-


Jenta under isen av Max Seeck
Aschehoug 2021
Speletid 13:49
Lånt lydbok BookBites

 - Andre bok om Jessica Niemi, etter den (lenge) lovande Heksejakt.
 - Eg saknar verkeleg forteljarstemma til sjefen, estaren Erne Mikson, som me møtte i fyrste bok. Det er tydeleg at også Jessica og kollegaene hennar også saknar han. Den nye leiaren er heller usympatisk og kynisk.
 - Handlar litt for mykje om Jessica sine private forhold og traumatiske fortid, sjølv om eg ser at dette er ein ekstra spenningsfaktor. 
 - Handling elles rundt tematikken influensarar, media og teknologi.
 - Fleire overraskingar undervegs, stigande spenning, fantasifullt plott.
 - Betre avslutning enn forrige bok.
 - Godt opplest av Duc Mai The.
 - Terningkast 4+.


Mannen som døde av Antti Tuomainen
Cappelen Damm 2019
Speletid 7:46
Lyd Storytel

 - Enno ein ny forfattar - og her vart eg sanneleg overraska.
 - Trass i at hovudpersonen er dødssjuk er dette ei underhaldande bok eg har humra godt av. 
- Mørk humor, artige forviklingar, fargerike karakterar, absurde hendingar og overraskande vendingar. Samt litt alvor, til ettertanke.
 - Kan samanliknast med bøker som 'Hundreåringen som klatret ut av vinduet og forsvant' (Jonas Jonasson) og 'Den elskelige giftblandersken' (Arto Paasiliina).
 - Ingen tradisjonell krim altså, meir ein krimfarse eller thrillerkomedie.
 - Til tider litt tregt og langsamt, men humoren, skråblikka og ironien er til stades heile vegen.
 - Trond Teigen si stemme passar godt til handling og forteljarstemme.
 - Terningkast 4+.

13. mai 2022

Serieomtale: Oxen av Jens Henrik Jensen (1 - 4)

Eg trudde, av ein eller annan grunn, (kanskje eg har drøymt det?) at Lupus var siste og avsluttande del i serien om Oxen. Vel - der tok eg feil. I fjor kom bok 5, Gladiator, ut på dansk - og no kan ein sjå på danske nettsider at det nyleg har komme ei 6. bok, med tittelen Noctis. 

Her kjem uansett eit samleinnlegg om dei fire fyrste bøkene i serien. Kronologien er slik: 

  1. Hengte hunder
  2. Mørke menn
  3. Frosne flammer
  4. Lupus
Eg er nøgd med at me som er fans av Oxen kan sjå fram til fleire eventyr frå den kanten. Dette er ein svært underhaldande og interessant krimserie. Til tider barsk og dyster, og dessutan med ironiske skråblikk på samfunnsinstitusjonar.

Dei tre fyrste bøkene heng nokså tett saman, så dei bør absolutt lesast i rekkefølge. I Lupus er tematikken og omgjevnadene annleis og ein kan dermed starta rett på den om ein ikkje har lest dei tre fyrste. Men som alltid i seriar; det er ein fordel å lesa kronologisk for å bli kjent med hovudpersonar og utvikling. 

Hovudperson er altså Oxen. Niels Oxen. Krigsveteran med PTSD-diagnose. Tidlegare medlem av Jægerkorpset og Danmarks høgast dekorerte soldat. Han er i 40-åra, er skilt og har ein son. 
I dei fire bøkene møter me utruleg mange andre karakterar. Desse to er dei mest sentrale:
Margrethe Franck, tilsett ved Politiets Efterretningstjeneste, PET. Ambisiøs, dyktig, uortodoks. Amputert fot etter ei dramatisk hending då ho var fersk politibetjent. I 30-åra, punkete utsjånad. 
Axel Mossman, PET-sjef og dermed Margrethe Franck sin sjef og Niels Oxen sin oppdragsgjevar. Han er skarp, smart, i 60-års-alderen og med britiske anar. Høgt respektert, men har også fiendar. 

Noko av det som er mest interessant i bøkene er dynamikken og samarbeidet Franck - Oxen - Mossman. Spesielt dei to fyrstnemnde sidan dei begge, kvar på sin måte, ber på så mykje "bagasje". Mossman har ei meir tilbaketrekt rolle, og det er lenge uklart kva som er agendaen hans og korleis han styrer saker og folk.

Hengte hunder

Aschehoug 2018
443 sider

Niels Oxen er i dårleg forfatning når me møter han fyrste gong; sterkt prega av sosial angst, dårleg samvit og gjentakande mareritt. Han er i ferd med å trekka seg heilt tilbake frå samfunnet og slår leir i Rold skov saman med hunden sin, Mr White.
Ein dag finn Oxen tilfeldigvis ein hengd hund og ein livlaus person. Offeret viser seg å vera ein så mektig mann at etterretningstenesta vert kobla inn i saka. Oxen vert fyrst mistenkt for ugjerninga, men saka utviklar seg og han vert delvis mot sin vilje involvert i etterforskinga. Samarbeidet med Margrethe Franck startar ikkje spesielt bra, men saman og kvar for seg finn dei ut mykje. Men så dukkar det opp fleire døde menn og fleire hengde hundar..
Etter kvart vert persongalleriet ganske omfattande, trådane vert mange og konspirasjonane vidløftige. Etterforskinga peikar mot ein spesiell organisasjon; Danehof; eit mafialiknande nettverk med forgreiningar inn i den øvste makteliten i samfunnet. 

Trass i sidetalet er boka både fortlest, lettlest og underhaldande. Terningkast 4+.

Mørke menn

Aschehoug 2018
580 sider

Handlinga tek til umiddelbart etter fyrste bok og tematikken er den same. Oxen som jaktar - og som blir jakta på. Motstandarane er mektige og ressurssterke og Oxen veit for mykje. Han har teke ny identitet og held seg i skjul, også for Franck og Mossman. Likevel er han ikkje trygg.  

Boka inneheld masse action og dramatikk og Oxen kjem opp i mange farlege situasjonar. Cliffhangeren på slutten er av det uuthaldelege slaget, så sørg for å ha Frosne flammer klar når du er ferdig med Mørke menn!

Boka er svært omfangsrik, men det går i liten grad ut over spenning og framdrift. Terningkast 5-.

Frosne flammer

Aschehoug 2019
570 sider

Ingen - absolutt ingen - veit at Oxen framleis er i live etter den dramatiske avslutninga av Mørke menn. Men han er blitt teken hand om og lappa saman, på reine Jason Bourne-vis.
Etter ei tid må likevel Oxen venda tilbake til livet sitt. Han har blitt beskulda for eit drap han ikkje har begått og vil gjerne reinvaska seg. Dessutan slit han med samvita og den manglande kontakten med sonen Magnus. 
Også Margrethe Franck og Axel Mossman har fått ein annan arbeids- og livssituasjon. Eg røpar vel ikkje for mykje når eg avslører at dei to, saman med Oxen, etter kvart er klare for det endelege oppgjeret med (restane av) Danehof. 

Frosne flammer er innhaldsrik, detaljrik og perspektivrik. Til tider også såpass omstendeleg og langsam at det går ut over spenning, engasjement og intensitet. Terningkast 4+.

Lupus

Aschehoug 2020
523 sider

Som sagt innleiingsvis er det andre omgjevnader i bok 4. Men mønsteret og plottet er bygd på same lest som i dei tre fyrste bøkene; Oxen, Franck og Mossman som kjempar mot onde krefter og hemmelege organisasjonar. 
Organisasjonen denne gongen heiter Lupus og består av ei gruppe mektige menn og kvinner som er ute etter hevn og rettferd. Lupus kan også bety ulv, eit dyr som har ei spesiell rolle i boka.  
Elles kjem ein meir "under huda" på hovudpersonane i denne boka, og ein får meir kjennskap til Franck si fortid og Oxen sine plager. Han strevar spesielt med forholdet til sonen i og med at han har gått glipp av så mykje i oppveksten hans.

Lupus har, i større grad enn dei foregåande bøkene, ei sjølvstendig handling. Skrivestilen er som før grundig og langsam, men det fungerer betre i denne boka enn den forrige. Jensen er nok ein forfattar som, i tillegg til å laga ei spennande og underhaldande historie, har ein meir underliggjande bodskap. Mellom linjene finn ein både mørk humor og besk samfunnskritikk.
Terningkast 5.

30. april 2022

Oppsummering april 22

Påbyrja i mars, fullført i april:
Jens Henrik Jensen - Frosne flammer - Dansk krim - Lånt papirbok privat
Gunnar Staalesen - 1999 Aftensang - Norsk roman - Kjøpt lydfil
Gunnar Staalesen og Jo Gjerstad - Hundreårsboken - en håndbok til 1900, 1950, 1999 - Norsk dokumentar - Lånt nasjonalbibliotekets nettbibliotek

Lest i april:
Samuel Bjørk - Ulven - Norsk krim - Lånt papirbok biblioteket
Max Seeck - Jenta under isen - Finsk krim - Lånt lydbok BookBites
Jeff Abbott - Adrenalin - Amerikansk krim - Lyd Storytel
Hunter Biden - Alt det vakre - Amerikansk sjølvbiografi - Lånt papirbok biblioteket
Bernard Minier - Dalen - Fransk krim - Lånt papirbok privat
Sofie Sarenbrant - Hvil i fred - Svensk krim - Lånt lydbok BookBites
Harlan Coben - En venn av familien - Amerikansk krim - Lyd Storytel
Jørgen Brekke - Formørkelsen og dens lys - Norsk krim - Lånt ebok BookBites

Påbyrja i april, fullførast i mai:
Kjell Ola Dahl - Lazarus - Norsk krim - Lånt lydbok BookBites
Jens Henrik Jensen - Lupus - Dansk krim - Lånt papirbok privat


5 lyd, 4 papir, 2 ebøker
8 lånt, 2 abonnement, 1 kjøpt
8 krim, 1 roman, 1 dokumentar, 1 biografi
4 norske, 3 amerikanske, 1 svensk, 1 dansk, 1 finsk, 1 fransk
10 menn, 1 kvinne
"Nye" forfattarar: Abbott, Biden, Sarenbrant

April vart ein laber bloggemånad og ein bra lesemånad. Med påskefri og heimepåske vart det høve til å lesa meir enn vanleg og med det fine veret me fekk i midten av månaden vart det uteaktivitetar med tilhøyrande lydbøker.

Høgdepunkt i april vart avslutninga av Hundreårstrilogien, men også Ulven og Dalen gav meg gode leseopplevingar. Ulven er fjerde bok i serien om Holger Munch og Mia Krüger, men den fyrste kronologisk sett. Handlinga går nemleg føre seg før fyrste bok, og er slik sett "bok null". Dalen er femte bok i serien om Martin Servaz. Kanskje ikkje den beste i serien, men betre enn forrige (Konfirmanten, som heller ikkje er dårleg).

Årets fyrste biografi vart Hunter Biden sin mykje omtalte sjølvbiografi; Alt det vakre. Den er bra den, men mesteparten av innhaldet er alt kjent gjennom media, så boka vart dermed ikkje så gripande og overraskande som ho kunne ha vore.

Årets fyrste norske krim (utgitt i år)vart Jørgen Brekkes Formørkelsen og dens lys. Den var slett ikkje dum. Det er heller ikkje den boka eg lyttar til i skrivande stund; Lazarus av Kjell Ola Dahl. Bloggomtalar av desse to bøkene kjem seinare, i ein eller annan form. 

Jenta under isen var OK pluss, Hvil i fred var OK minus, for å sei det enkelt og raskt oppsummert. Det kjem kanskje ein samleomtale etter kvart.
Eg likar godt Jens Henrik Jensen sin serie om Oxen. Truleg kjem det ein serieomtale når eg er ferdig med Lupus.

Harlan Coben sin serie om Myron Bolitar er også ein serie som eg finn leseverdig. Serien består av 11 bøker (hittil) og eg har lest mange av dei, ukronologisk og med ujamne mellomrom. En venn av familien er bok 6 og mellom dei betre i serien.
Ein annan amerikanar, Jeff Abbott, var ny for meg - og her starta eg på bok 1 serien om Sam Capra. Eg kjem muligens til å lesa fleire, men er usikker. Boka med tittelen Adrenalin er ikkje dårleg, men vart "litt mykje". Litt for mykje adrenalin, for mykje vald og skyting, altfor mange tilfeldigheiter. Men - med ein interessant hovudperson og eit fiffig utspekulert Jason Bourne-liknande plott.

11. april 2022

Omtale: Hundreårs-trilogien av Gunnar Staalesen

1900-trilogien, hundreårstrilogien eller Bergenstrilogien - kjært barn, mange namn - vart i fjor utvida til ein kvartett då 2020 Post festum kom ut. Eg las trilogien då bøkene kom ut i perioden 1997 - 2000 og likte dei veldig godt den gongen. Så eg var spent: Ville eg lika dei like godt om eg las dei på nytt no, over 20 år etter? 
Svaret er JA. Trilogien er både underhaldande, lærerik, storslått og overveldande. 

Bøkene er samla sett ei slags episk forteljing, og Gunnar Staalesen har då også fortalt at då han byrja på hundreårstrilogien var han inspirert av Hellemyrsfolket av Amalie Skram. I tillegg til å vera krimforfattar (Varg Veum-serien) er nemleg Staalesen ein av landets fremste Amalie Skram-kjennarar. Med 1900-trilogien har Staalesen på mange måtar vidareført Skram si historie om livet i og rundt Bergen.

I trilogien vert me kjende med mange karakterar frå ulike samfunnslag; med fleire familiar i fleire generasjonar gjennom skiftande tider. Eg vil tru at familiane er representative for innbyggjarane i Bergen på 1900-talet. Nokre av dei er "urbergensarar"; andre er innflyttarar frå Eksingedalen, Sunnfjord og Ryfylke. Me møter alt på dei fyrste sidene dei velsituerte familiane Friman og Dünner, forretningsfamiliane Helgesen og Brekke, opprørsfamilien Brandt og kulturfamilien Gade. Seinare møter me to greiner av Moland-familien, Pedersen-familien og innflyttarfamiliane Nesbø og Veum. Dei ulike menneska sitt liv og virke vert fletta inn i verkelege historiske hendingar som fann stad. 

Bøkene fortel om korleis Bergen, Noreg og verda endra seg gjennom hundreåret. For det er jo nesten utruleg at det er det same landet. Det vert fortalt om store endringar innan t.d. sosiale forhold, kvinner si stilling, utdanning, arbeidsliv, samferdsel, politikk, teknologi og kultur.
I tillegg er krimdramaturgien på plass; fyrste bok innleiar med eit mord som fann stad den 1. januar 1900. Oppklaringa skjer på dei siste sidene i siste bok; den 31. desember 1999.

1900 Morgenrød

Konsul Carl August Friman vert slått i hel natt til 1. nyttårsdag etter å ha vore på nyttårsfest hjå skipsreder Dünner. Politibetjentane Moland og Berstad vert sett på saka, og etter ei kort tids gransking har dei ein mistenkt. Pågripinga endar på ein tragisk måte, men saka vert likevel sett på som løyst og oppklart - noko ho slett ikkje er. Dette er liksom "ramma" og utgangspunktet for heile trilogien. 

I ein annan handlingtråd får me møta eksingedølen Torleif Nesbø som søkjer arbeid på anlegget på Bergensbana. Han vert stam-(ste)far for ein av dei mest sentrale familiane i trilogien. Ein annan sentral karakter er Maren Kristine Pedersen - trilogiens femme fatale. Ho er sterk og sjølvstendig og står på eigne bein, og har forhold til fleire menn. Ho får dermed kjennskap til mangt - noko som kan vera farleg. Mellom elskarane hennar finn me namn som Friman, Gade, Helgesen, Brekke - og Moland.

I år 1900 var Noreg i union med Sverige og Oscar 2. var konge. På den tida var det hestedrosjane som dominerte gatene i Bergen, men i løpet av dei fyrste par tiåra vart det meir og meir vanleg med tog, trikkar og bilar. Klasseskilnaden var enorm den gongen, og ei stakkars tenestejente hadde lite å stilla opp med når sonen i huset og kameratane hans finn ut at dei skal "forlysta seg" med henne. Det som hender med Tordis Sylte og korleis livet hennar vert øydelagt er opprørande lesing. 

Bergen har vore ramma av mange store brannar som på sett og vis har forma byen og gjort sitt til at busetnad og utsjånad er slik som det er i dag. Bybrannen i 1916 var svær og dramatisk og hadde store konsekvensar for mange av våre familiar i denne boka. Brannen - og følgjene av han - vert skildra frå ulike synsvinklar. 

Elles vert det fortalt om 1. verdenskrig, om påfølgande dyrtid, matmangel og bustadkrise og den globale pandemien spanskesjuka som tok mange menneskeliv, også i vårt land - og i Bergen. Mellomkrigstida var elles prega av arbeidskonfliktar, arbeidsledigheit og aukande politisk engasjement. Me får eksempel på at dei harde 30-åra var verkeleg harde for mange. 

1950 High Noon

Bakteppet når handlinga tek til i 1932 er ein ustabil internasjonal situasjon og globale økonomiske nedgangstider. Europa er prega av uro, polarisering og framvekst av nye ideologiar som kommunisme og fascisme. Me får lesa om den spanske borgarkrigen, sommar-OL i Berlin i 1936, om den tyske invasjonen 9. april 1940 og om kor dårleg førebudde norske styresmakter var på dette. I våre familiar finst både nazistar og motstandsfolk. Me får også møta den jødiske familien Liebermann som før krigen hadde ein naturleg plass i bybiletet i Bergen. Berre ein av dei overlever. 

Ein ny generasjon Moland etterforskar eit nytt mystisk dødsfall. Lesaren veit at det har ein viss samanheng med hendinga i 1900, men politiet finn ikkje ut av motiv og kva/korleis/kvifor. Kjærleiksforholdet mellom Christian Moland og Maren Kristine Pedersen, som starta i 1900, har aldri blitt kjent offentleg - men er heller aldri avslutta. Ikkje før i 1944, då den store eksplosjonsulukka i Vågen fann stad. Den ulukka vert fatal for dei begge og vert elles skildra på ein levande, brei og grundig måte i boka. Ei anna dramatisk hending som også får stor plass er Tragedien i Telavåg på Sotra. 

Då freden kom gjekk ein over til ein periode med gjenreising, utbygging og optimisme - men også med den kalde krigen. Enkelte folk fell frå og nye slektsledd kjem til i familiane me er blitt kjende med. I familien Veum vert det fødd ein liten gut i 1942 som får namnet Varg. At den biologiske far hans er jazzmusikaren Leif Pedersen og at han også har ei storesyster får ikkje Varg vita før i godt vaksen alder. 

Tittelen spelar på den amerikanske westernfilmen High Noon ("Sheriffen") frå 1952. Boka fortel detaljert om handlinga i filmen; motsetnaden og konflikta mellom engasjement og feigheit. Då eg las boka fyrste gong tykte eg at denne filmen tok altfor stor plass i boka. Eg meinar å hugsa at eg hoppa over den biten. No derimot forstår eg meir av symbolbruken og tematikken. 

Handlinga i denne boka går fram til året 1962 og Cubakrisa. Det er interessant å lesa om korleis denne krisa påverka vanlege folk, med tanke på dagens globale situasjon og krigen i Ukraina.

1999 Aftensang

Boka innleiar med ei forsvinnings- og overgrepssak; eit eksempel på at slike saker får store konsekvensar for enkeltpersonar i lang tid. 

Elles nærmar me oss "vår tid", og det er liksom med ei kjensle av at tida går fortare og fortare og at utviklinga også går raskare enn nokon gong. Me kan lesa om korleis hendingar internasjonalt og nasjonalt påverkar oss alle. Forfattaren zoomar inn og ut; me ser enkeltskjebnar samstundes som me ser det store overblikket. Alle som levde den gongen hugsar kvar dei var då dei fekk vita at president Kennedy vart skoten i 1963. Og for å ta eit nyare eksempel: alle i min generasjon hugsar då dei høyrde om ulukka med Alexander Kielland-plattformen i 1980. Den ulukka - og følgjene av den - er ei hending som vert skildra grundig og breitt i boka.

I siste del av boka er det Varg Veum som overtek forteljarstemma. Han får då eit heilt spesielt oppdrag; å etterforska ei svært gammal drapssak. Cecilie Brandt, fødd Frimann, drapsofferet si dotter som aldri vart kjend med sin eigen far, fyller 100 år. Kva kan Varg Veum finna ut? Basert på det som fleire før han har funne og nedskrive, gransking av offentlege arkiv - samt eit besøk i eit gammalt hus på Nordnes - vert saka faktisk oppklart. 

Hundreårsboken

Trilogien er svært omfattande og byr på mengder med informasjon og saksopplysningar, i tillegg til eit usedvanleg stort persongalleri. Hundreårsboken (skriven i samarbeid med Jo Gjerstad) kom ut i 2000 og er eit nyttig supplement til trilogien. Her finn ein slektstavler og oversikt over alle sentrale personar og familiar ein møter undervegs. 

Boka inneheld også mange kart, noko som er svært nyttig. Sjølv er eg rimeleg godt kjend i dagens Bergen, men store deler av sentrum såg heilt annleis ut for 120 år sidan.
Hovuddelen av boka består av gamle bilete, saman med utdrag frå tekstar henta frå dei tre bøkene. Dei aller fleste bileta er frå Bergen, men også frå andre deler av Vestland.

Eg vil rå til å bruka Hundreårsboken som eit oppslagsverk i samband med lesing ev. lytting av trilogien. Boka er tilgjengeleg på nb.no.

Sluttord

Eg er djupt imponert over detaljrikdommmen som kjem fram i bøkene og over kor levande alt vert framstilt. Staalesen er spesielt god når det gjeld skildringar frå ulike synsvinklar, både geografisk og sosialt. Alle personane er truverdige og samansette, med sine sterke og svake sider. 

Elles vart eg overraska over kor mykje av handlinga eg faktisk hadde gløymt. Dei historiske linjene hadde eg stort sett klart for meg, men alle folka måtte eg liksom bli kjent med på nytt. Overraskande var det at eg hugste ein god del frå fyrste bok, litt frå andre bok - og nesten ingenting frå tredje bok. 

Alle dei tre bøkene er kvar på godt over 500 sider. Lydbøkene varer tilsvarande lenge; tilsaman nesten 60 timar. 
Lydbøkene er strålande opplest av Sigmund Sæverud. Han beherskar alle dei ulike variantane av bergensdialekten, samt strilamål, sunnfjordmål, ryfylkedialekt, nordnorsk og austnorsk. Rett og slett imponerande!

Eg har gitt alle bøkene - kvar for seg - terningkast 5. Men leseopplevinga samla sett - heile trilogien - gir eg toppkarakter. Hundreårs-trilogien er eit verk som ruvar i norsk litteratur.

Avslutningsvis: Les gjerne Tine sin omtale av trilogien

31. mars 2022

Oppsummering mars 22

Påbyrja i februar, fullført i mars:
Tor Åge Bringsværd - Veneziansk spaserstokk med elefant - Div tekstar/Essaysamling - Lånt papirbok biblioteket
Åsa Larsson - Fedrenes misgjerninger - Svensk krim - Lånt papirbok privat

Lest i mars:
Finn Bjelke - Gammel for første gang - Norsk humor - Lånt ebok BookBites
Peter Swanson - Dødelig bekjentskap - Amerikansk thriller - Lyd Storytel
Antti Tuomainen - Mannen som døde - Finsk krim - Lyd Storytel
Arne Dahl - Isløsning - Svensk krim - Kjøpt papirbok 
Nils Johan Stoa - I hine hårde dage - Norsk historisk dokumentar - Lyd Storytel
Gunnar Staalesen - 1900 Morgenrød - Norsk roman - Kjøpt lydfil
Gunnar Staalesen - 1950 High Noon - Norsk roman - Kjøpt lydfil

Påbyrja i mars, fullførast i april:
Jens Henrik Jensen - Frosne flammer - Dansk krim - Lånt papirbok privat
Gunnar Staalesen og Jo Gjerstad - Hundreårsboken - en håndbok til 1900, 1950, 1999 - Norsk dokumentar - Lånt nasjonalbibliotekets nettbibliotek
Gunnar Staalesen - 1999 Aftensang - Norsk roman - Kjøpt lydfil


5 lyd, 3 papir, 1 ebok
3 lånt, 3 abonnement, 3 kjøpt
4 krim, 2 romanar, 1 dokumentar, 1 humor, 1 essaysamling
5 norske, 2 svenske, 1 finsk, 1 amerikansk
8 menn, 1 kvinne
"Nye" forfattarar: Tuomainen

Mars månad kom og gjekk. Plutseleg vår, men framleis kuldegrader om natta og snøflekker rundt om på markene her hos oss.
I løpet av månaden vart også denne bloggaren ramma av korona, noko som heldigvis var raskt overstått og utan at det gjekk vesentleg ut over lese- og skrivelyst.

For tida er eg inne i ei slags "Bergens-boble". Eg er nemleg i ferd med å gjenlesa Gunnar Staalesen sin hundreårstrilogi, inspirert av medbokbloggar Tine, samt mi eiga lesing av 2020 Post festum. Omtale kjem.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 

Statistikk etter fyrste kvartal

  • 27 bøker, fordelt slik på sjanger:
    - 15 krim-, thriller- og spenningsromanar
    - 3 andre romanar
    - 9 sakprosa
  • 13 lydbøker, 7 papirbøker, 7 ebøker
  • 13 lånt, 9 Storytel-abonnement, 5 kjøpt

Lesemål 2022

27/100 bøker totalt
5/10 mursteinar (over 500 sider)
0/10 biografiar
9/10 annan sakprosa
5/15 bokomtalar
7/20 nye forfattarar

28. mars 2022

Bokomtale: Isløsning av Arne Dahl

Cappelen Damm 2022
398 sider
Kjøpt papirbok


Det er med noko bortimot skrekkblanda fryd eg byrjar på ei ny bok i denne serien. For eg veit på førehand at det er mørkt, makabert, skummelt og nervepirrande. 

Isløsning er den femte boka om Berger & Blom, etter 1. Utmarker, 2. Innland, 3. Åpen sjø og 4. Friheten. Bøkene bør lesast kronologisk. Dersom du klikkar deg inn i bokomtalane mine, ser du at eg er veldig begeistra for både serien og forfattaren.
Handlinga tek til ei tid etter den sjokkerande avslutninga i forrige bok. Plottet er også denne gongen av det innfløkte og usannsynlege/urealistiske slaget, men boka er som alltid frå denne forfattaren; velskriven og velkomponert - og med mange overraskingar undervegs.

I Isløsning handlar det nok ein gong om seriedrap, men det er ikkje fullt så bloddryppande som i Friheten. Det er greitt nok, for i forrige bok vart det litt i overkant. 

Tematikken "evig liv", medisinske eksperiment og avansert genforsking er interessant. Tittelen "isløsning" kan spela på vårløysing og opptining. Utan å røpa for mykje kan eg sei at den opptininga som finn stad her er av eit heilt anna slag. 

Forteljarstemmene tilhøyrer vekselvis dei to tidlegare politifolka, no privatetterforskarane, Sam Berger og Molly Blom, samt politikvinna Desiré «Deer» Rosenkvist. Ei anna forteljarstemme i kursiv tilhøyrer ein annan ukjent person. Det er uklart om det er gjerningsperson, offer eller vitne og det er heller ikkje sagt noko om det er notid eller fortid. Kva som er samanhengen her vert gradvis avslørt for lesaren. 

Deer slit med store fysiske (og kanskje psykiske?) skadar etter opplevingane i forrige bok då ho vart utsett for grov vald frå russisk mafia. For Sam og Molly er situasjonen annleis. Dei har etter kvart fått det bortimot normalt, med felles barn og firmaet Båthuset Security som dei driftar i lag. Når Deer kontaktar dei i høve nokre uoppklarte drap tek dei villig på seg nye utfordringar.

Den 5. mars vert ein eldre mann funnen død på ein strandkant i nærleiken av Stockholm. Han er utan tvil drepen; mengder av knivhogg tyder på eit voldsomt raseri. Den døde mannen kan ikkje identifiserast og er ikkje mellom dei som er registrert sakna. Den 5. april skjer eit nytt mord og enno eit mord den 5. mai. Fellesnemnaren, i tillegg til dato, er at dei er uidentifiserbare, har eit merkeleg DNA og at funnstadane er veldig like.
Ingen andre enn Deer ser samanhengen og ho møter motstand frå overordna. Ho vert pålagd å jobba med ei anna sak; eit par tilfeller av øksedrap. I skjul arbeider ho likevel vidare med strandmord-sakene saman med Berger og Blom. Kan det vera snakk om to ulike seriemordarar på same tid i det same området? Vel - lesaren blir ikkje spesielt overraska når det viser seg at det er ein samanheng. Men korleis sakene heng saman vert ei stor overrasking. 

Eg veit ikkje om eg har møtt ein tilsvarande spektakulær og utspekulert antagonist nokon gong tidlegare. Gjerningspersonen (eller -personane?) liksom leikar seg og strør om seg med spor og villspor medan våre folk" - Sam, Molly og Deer - vert meir og meir frustrerte. Puslespelbitane er mange og fleire av brikkene manglar. Eller kanskje det heller er for mange bitar i puslespelet? 

Isløsning er ei kompleks, opprørande og skikkeleg spennande bok, meir thriller enn politikrim.

Som sagt innleiingsvis er ikkje handlinga særleg realistisk og truverdig, så dersom du er ein krimlesar som har høge krav til realisme og logikk vil du kanskje likevel bli skuffa over boka. Har du derimot evne til å sjå vekk frå tilfeldige, overdrevne og usannsynlege hendingar og heller sjå på boka (og serien) som eit slags eventyr - då vil du få ei bra leseoppleving. 

Eg vart reint varm om hjertet heilt mot slutten av boka, for då får me eit overraskande gjensyn med ein kjær gammal kjenning. 

22. mars 2022

Historisk true crime

Nils Johan Stoa er leiar av statsarkivet på Kongsberg, han er historikar, foredragshaldar og forfattar. Han har skrive lærebok i slektsgranskning, fleire fagartiklar - og bøkene I hine hårde dage og Kjødets lyst. Eg er jo glad i kriminallitteratur, men er også interessert i historie og les ofte om verkelege kriminalsaker. Slik sett er desse to bøkene midt i blinken for interessefelta mine. 

Kriminalsaker fengar - og det har det nok alltid gjort. I våre dagar med krimbøker, krimseriar, tabloide overskrifter og nettklikk. På 15-16-1700-talet ved at publikum møtte opp i fleng ved skafottet, heksebålet og andre henrettingsstader. 

I tidlegare tider var jussen i stor grad bygd på teologien - og straffene var, sett med våre dagars auge, barbariske. Det er ikkje meir enn 200 år sidan avhogde hovud vart sett på stake til "Skræk og Advarsel". Den siste norske henrettinga i Noreg (i fredstid) fann stad i 1876. Kristoffer Svartbækken frå Løten vart dømt for mord og tjuveri og 3000 menneske møtte fram for å sjå på at han vart halshogd. 

I hine hårde dage
- gamle norske kriminalhistorier

Cappelen Damm 2008
Lydbok Storytel


Boka omhandlar kriminalsaker (og straffemetodar) frå slutten av 1500-talet til midten av 1800-talet. Det vert fortalt om mange saker frå ulike deler av landet. Valdskriminaliteten var utvilsamt høg sjølv om dei altså risikerte brutalt harde straffer. 
Fattigdom og klasseskille kan forklara enkelte lovbrot og straffeutmålingar. Heller ikkje rikfolk kunne kjøpa seg fri frå strenge dommar, men dei kunne ofte påverka vitne og hadde gjerne midlar til å få saka si anka til ein høgare rettsinstans. 

Hekseprosessane har eit eige kapittel i boka. Mellom 1570 og 1700 vart over 2000 personar stilte for retten anklaga for trolldom her i landet. Ein fjerdedel av desse vart dømde til døden - dei "heldige" vart halshogne, mange vart brende levande. 
Eit anna kapittel handlar om bøddelen og korleis arbeidet og statusen hans endra seg gjennom tidene. Ei av mange tragiske historiar i boka handlar om korleis bøddelen sine døtre vart beskulda for å stå bak bybrannen i Fredrikstad i 1653. Den eine av dei vart dømd til døden (altså brent på bål), den andre vart forvist. 

Det gjer også inntrykk å lesa om dei kvinnene som vart dømde til døden for spedbarnsdrap. I enkelte høve var det nok snakk om at mødre i fortviling over skamma og livet generelt faktisk tok livet av barnet sitt. Men i mange høve var det i slike saker snakk om både overgrep, spontanabortar og dødfødslar. I hine hårde dage fortel om ein brutal og hjerteskjerande del av norgeshistoria. Det gjer også neste bok:


Kjødets lyst
- fortellinger om synd og straff

Cappelen Damm 2010
Lydbok Storytel


Historiane i denne boka byggjer på same lest som boka over - men her er det sett fokus på "sedelighetsforbrytelser". Altså om kriminelle handlingar og lovbrot av type hor, leiermål, bigami, incest, dyresex og sodomi (homoseksualitet). Alle slike handlingar var forbode og kunne bli hardt straffa. Kyrkja si makt og kyrkja sitt syn på samliv og kjønnsdrift sto sterkt og påverka det gjeldande synet i samfunnet.

Boka fortel også om saker der sex, utruskap og begjær var motiv for ugjerningar. Til dømes drap for å bryta ut av ekteskap og parforhold, samt sjalusidrap og æresdrap. 

Forfattaren har funne mengder med skriftleg materiale og begge desse bøkene er basert på dokument som rettsprotokollar, tingbøker og kyrkjebøker. Gjennom (og bak) alt "det saklege" finn me dramatikk og mystikk, tragiske historiar og gripande enkeltskjebnar. Begge bøkene er interessante - og underhaldande på ein bisarr og grotesk måte. Enno meir interessant ville det blitt om forfattaren hadde drege fleire historiske linjer, - til dagens rettspleie og strafferett. 

Eg har lest begge bøkene som lydbøker. Ivar Nergaard les som vanleg tydeleg og engasjert, så det funkar fint. Men ein går sjølvsagt glipp av ein vesentleg del, nemleg alle bileta og illustrasjonane som visstnok finst i papirutgåvene.

14. mars 2022

Bokomtale: Fedrenes misgjerninger av Åsa Larsson

Gyldendal 2022
533 sider
Lånt papirbok privat

Eg vart veldig glad då eg oppdaga at det skulle komma ei ny bok i serien om Rebecka Martinsson. Den forrige kom ut i 2013, så denne boka har vore etterlengta. Fedrenes misgjerninger er den sjette og (mest truleg) avsluttande boka i serien. 

Sidan eg likte alle dei tidlegare bøkene i serien så godt hadde eg høge forventningar til denne - men eg trur nok at eg hadde skrudd forventningane mine for høgt. Det er trass alt mange år (og mange bøker!) sidan sist, og eg er sikkert blitt meir kresen med åra. Eg tykkjer boka er for lang/tjukk og at handlinga i enkelte deler av boka er altfor saktegåande.

Når det er sagt: Fedrenes misgjerninger er ei velskriven og gjennomarbeida bok og eit verdig punktum for ein bra serie. Naturskildringane er flotte og karakterane er så "heile" og "ekte" som dei kan få blitt.

Dette er nordkalottkrim, med ei handling lagt til det fascinerande landskapet i og rundt Kiruna. I notidshistoria er det vårvinter, eit begrep som seier mykje om natur og klimatiske forhold. Larsson viser eksempel på korleis endringar i naturen påvirkar menneska. Vidare fortel ho om samiske og finske tradisjonar og kulturinnslag i området. Ho nemner òg dette med sentralisering og sosiale tilhøve, utan å gå altfor djupt inn i slike problemstillingar. For boka er fyrst og fremst ein kriminalroman. 

Ein mann vert funnen død i heimen sin. Dødsårsaka ser ut til å vera rusrelatert, men så vert ein annan mann også funnen død - i frysaren til den fyrste døde mannen. Dermed vert det sett i gang grundigare etterforsking, og det viser seg at liket i frysaren har lege der i lang tid. Rebecka Martinsson vert etter kvart involvert. Det er ikkje heilt uproblematisk sidan mor hennar ein gong var fosterbarn i den eine døde mannen sin familie. 

Så går drapsalarmen på nytt, ikkje langt frå den fyrste funnstaden. Er det ein samanheng? (Sjølvsagt, sidan dette er ein kriminalroman. Men ingen andre enn Rebecka ser ut til å forstå at sakene heng saman..)

Eg hugsa veldig lite frå dei tidlegare bøkene, men mykje - både folk, stader og samfunn - kom tilbake til meg medan eg las. Eg "kjende att" både Anna-Maria, Sivving og Krister. Eg hugsa Rebecka sine problematiske forhold til menneska rundt seg - og det tilsvarande nære forholdet hennar til hundar. Ho tek ofte uforståelege og risikable val, men når me er blitt kjend med ho forstår me kva ho tenkjer og kvifor ho handlar som ho gjer.

Gjennom tilbakeblikk vert me kjende med Börje Ström, om den vanskelege oppveksten hans og om boksekarrieren hans. Tilbakeblikka er tildels nyttige for å forstå enkelte hendingar og handlingar i notid, men eg tykkjer dei tek litt mykje plass. Detaljerte scener frå boksetreningar og -kampar har ei begrensa interesse, for å sei det slik.

Fedrenes misgjerninger
er i det heile meir interessant enn spennande. Det handlar mykje om vanskelege familieforhold og andre kompliserte relasjonar, om gammal og ny kjærleik, og om at livet kan by på nye sjansar sjølv når utgangspunktet er mørkt og vanskeleg. 

Dersom boka hadde vore redigert betre, kunne det blitt ein ekstra prikk på terningen.