Fjorårets beste krimbøker

Egentleg var eg ferdig med oppsummering av leseåret 2024, men så dukka det opp ein interessant artikkelserie på nettstaden krimlitteratur.com. Bidragsytarane der har plukka ut krimfavorittane sine for året som gjekk - og dermed vart eg inspirert til å gjera (noko av) det same. 

I 2024 las eg 31 krimbøker som vart utgitt i 2024; 15 norske og 16 omsette. 10 av dei 31 ga eg terningkast 5. Ikkje så verst egentleg, for eg er ganske kresen..
Når eg summerer opp viser det seg at mine 10 beste frå 2024 består av tre norske og sju omsette krimromanar. 

Norske

Heine Bakkeid: Sorgsankeren 
Den femte boka i Thorkild Aske-serien er ei veldig bra bok og vart av den grunn ein av årets norske høgdepunkt for meg. Stemninga er mørk og dyster, hovudpersonen er hardkokt og desperat og gjerningspersonen er særdeles ond og utspekulert. 'Sorgsankeren' er velskriven, godt plotta og har eit veldig driv.

Terje Bjøranger: Den ingen ser 
Denne boka er det mange som har nemnt som ein av dei beste i 2024 - og det er eg enig i. Bok nummer 5 i serien om Charlie Robertsen er ein viktig og engasjerande roman som tek opp alvorlege tema. Historia er sterk og fascinerande og gir eit truverdig bilete av aktuelle samfunnsproblem. 

Unni Lindell: Dukken i tauet 
Tredje bok i serien om Lydia "Snø" Winther er velskriven, velplotta og velkomponert. Forfattaren har behalde det kjende krimuniverset frå tidlegare bøker/seriar og tek samstundes opp nyare tematikk som kunstig intelligens, gaming og gentesting.

Utanlandske

Dei omsette er fire svenske, to danske og (overraskande!) ei australsk.

Arne Dahl: I sirkelens sentrum 
Fyrste bok i ny serie frå sjølvaste Arne Dahl er ein knallbra kriminalroman; ei godt oppbygd historie med dramatiske hendingar og vendingar. Boka har eit spennande og aktuelt tema og eit intrikat plott. Forfattaren kan krimhandverket og brukar verktøya effektivt.

Håkan Nesser: Det kom et brev fra München 
Nummer åtte i serien om Barbarotti er ein "snill" og underhaldande feelgood-krim der innhald, plott, skrivestil og språk er på eit høgt nivå. Omgivelsane og deler av tematikken minner om klassisk britisk puslespelkrim.

Lars Kepler: Søvngjengeren 
Bok ti i Joona Linna-serien er handlingsrik, perspektivrik og svært spennande, - og som alltid frå dette forfattarparet; mørkt, skummelt og blodig. Så veldig realistisk er det ikkje, men Søvngjengeren er ein bladvendar som gir deg puls!

Lina Bengtsdotter: Flammene 
Svensk bygdekrim, ikkje del av serie. Stikkord for handlinga er vonde hemmelegheiter, vanskelege oppvekstmiljø og dysfunksjonelle familiar. 'Flammene' er ei gripande historie med stemning og truverdige karakterar.

Jussi Adler-Olsen: Sju m2 med lås 

Den 10. og siste boka i Avdeling Q-serien er både underhaldande og spennande. Persongalleriet er mangfaldig og det vert fleire gjensyn med karakterar frå tidlegare bøker. Alt i alt ei verdig avslutning av ein knallbra serie - og det er fornuftig av forfattaren å gi seg på topp.

Jens Henrik Jensen: Pilegrim

Eg har ikkje blogga om den sjette boka om Oxen (men eg laga ein gong ein serieomtale av dei fire fyrste bøkene). 'Pilegrim' er ikkje så rå og brutal som 'Gladiator', men er ei spennande historie med god spenningsoppbygging. Hovudpersonane er interessante og framstår som "fleirdimensjonale". Det er spesielt interessant å følgja Oxen sine tankar og handlingar sidan han har bakgrunn som jegersoldat med PTSD-problematikk. Kan lesast som frittståande bok, men då går ein glipp av samanhengar og utviklingstrekk.

Emma Viskic: Den skyldige
Heilt til slutt; det mest nyskapande og eksotiske innslaget av mine topp ti frå 2024. Eg har ikkje blogga om 'Den skyldige' heller, men her vart eg både imponert og fascinert. Omgivelsane er originale, historia er engasjerande og boka er elles kjenneteikna av intensitet og høgt tempo. Protagonisten har eit handicap som gjer at han ser på verda på ein alternativ måte; etterforskaren Caleb Zelic er nemleg døv. Perspektivet er dermed heilt annleis enn det som er vanleg i krimlitteratur-samanheng. 
Neste bok har norsk tittel 'Ildfall' og kjem i mars.

Eg kunne i tillegg ha lagt til Karolines krig (som eg ga ein femmar) i denne lista, for eg ser at bokbloggar Tine har den boka med i sine utvalde omsette bøker. Men denne boka blir (av forlaget) kategorisert som roman og ikkje krimroman.

Haust- og førjulslesing

Overskrifta var "haustlesing" då eg starta på dette innlegget, men av ulike årsaker har eg brukt så lang tid på å få det ferdigstilt at overskifta måtte endrast. Samleomtalen omfattar i dette høvet to svenske, to britiske, ein dansk, ein norsk og ein dansknorsk krim- og spenningsroman. Alle bøkene er del av serie.

Eg startar med det dansknorske innslaget; ein politisk thriller som er skremmande aktuell.

Karolines krig av Kim Leine

Cappelen Damm 2024
471 sider
Lånt ebok BookBites

Tredje og siste bok i trilogien om Karoline Blicher. Plottet er komplekst og kan nok opplevast utfordrande, men har ein lese dei to føregåande bøkene må ein faktisk lesa denne òg. 

I fyrste bok møtte me den skarpe og ambisiøse Karoline og kunne lesa om korleis ho brukte ulike metodar i privatliv, karrierejag og i eit politisk spel. I bok to nådde ho målet sitt om å bli topp-politikar, og i starten på bok tre får me vita at ho har fått helseutfordringar. 

Karoline er ein kompleks og fascinerande hovudperson, og i den siste boka er den aktuelle globale situasjonen vevd saman med hennar eige personlege drama. Me skal dessutan til Moskva og få eit glimt inn i Putin sine private gemakkar, samt til fronten i Ukraina. 

Karolines krig er ein velskriven og spennande roman som byr på fleire uventa vendingar.
Terningkast 5.

Dansk krim:

Løgner av Kim Faber og Janni Pedersen

Aschehoug 2024
Speletid 9:13
Lånt lydbok BookBites

Femte bok i Martin Juncker-serien omhandlar ei interessant sak som utviklar seg i ulike retningar. Boka er godt samanskrudd og inneheld fleire relevante sidehistoriar.

Undervegs er boka så spennande at det er vanskeleg å leggja ho frå seg, men avslutninga er utilfredsstillande og eit antiklimaks. Her har nok forfattarparet lagt opp til det som kjem i neste bok. Terningkast 4.

Så over til svensk krim.

Stol på meg av Anders Roslund

Cappelen Damm 2023
Speletid 10:35
Lydbok Storytel

Endeleg. Etter å ha venta i månadsvis, vart den siste boka i Grens/Hoffmann-serien tilgjengeleg i Storytel. Den forrige boka fekk eit sjeldent terningkast 6 av meg, så forventningane var høge.

Velskriven og velkomponert, aktuell tematikk og ekte engasjement. Slik kan alle bøkene i serien omtalast; dette er heilt klart ein av favorittseriane mine.

I 'Stol på meg' får me møta menneske frå 'Boks 21', ein av dei fyrste bøkene i serien. Det handlar om trafficking, organhandel og prostitusjon, - og det er sterkt, gripande, nervepirrande og rystande. Avslutninga virkar å vera definitiv, men truleg meir open enn ein skulle tru. Eg er veldig veldig spent på neste bok, '100 prosent'. 
Terningkast 5+.

Søvngjengeren av Lars Kepler

Bonnier norsk forlag 2024
Speletid 13:54
Lånt lydbok BookBites

Her var eg heldig og fekk tak i boka med det same ho kom ut. Og som alltid er det med skrekkblanda fryd eg startar på ei bok i denne serien. Lars Kepler - forfattarparet Ahndoril - er nemleg av det blodtørstige og råaste slaget.

I bok nummer 10 om Joona Linna handlar det om avkutta kroppsdelar, blod og gørr - og stemninga er skikkeleg mørk og skummel. Etterforskingsarbeidet er skildra (etter det eg kan forstå) på ein realistisk måte, medan drapa er ekstraordinære, brutale og spektakulære. Eg trur ikkje det finst så utspekulerte seriemordarar i den verkelege verda, så difor vart eg heller aldri skikkeleg skremt. Berre underholdt og fascinert. Og dessutan imponert over den fantasien og formidlingsevna som dette forfattarparet har. Det er ikkje tilfeldig at bøkene har blitt kjempepopulære verda over.
Terningkast 5.

Britisk krim.

Den som hvisker lyver av Cara Hunter

Cappelen Damm 2024
407 sider
Lånt ebok BookBites

Bok nummer seks i serien om Adam Fawler og kollegaene hans i politiet i Oxford. Dette er britisk kvalitets-politikrim i Colin Dexter/Inspektør Morse-tradisjon og eg meiner at serien fortener større merksemd og fleire lesarar. Les gjerne serieomtalen min om dei fire fyrste bøkene.

Karakterane er truverdige og framstår som "ekte", medan sjølve saka i denne boka virka noko usannsynleg. Men der tok eg feil gitt; handlinga er faktisk basert på ei verkeleg kriminalsak. 

Som alltid frå Hunter; 'Den som hvisker lyver' er ei velskriven historie og har eit gjennomarbeida plott, men lesinga gjekk likevel overraskande tregt. Det er sannsynlegvis min eigen "feil". Terningkast 4+.

Det beksvarte hjertet av Robert Galbraith 

Cappelen Damm 2024
1072 sider
Lånt ebok BookBites

Sidetalet gjorde at eg i utgangspunktet var noko skeptisk. Ei krimbok på over 1000 sider er vel i overkant? 

Svaret er: ja, det er det. Halvparten hadde vore passe. Nokon - ein redaktør eller liknande - burde sett foten ned når ei bok eser ut over alle grenser som i dette tilfellet. 
Galbraith (J.K. Rawlings) er ein fantastisk bra forteljar, men her vart det for mykje. For mange karakterar, for omfattande, for detaljert, for skravlete.
Ein annan ting eg oppfatta som negativt er alle chatte- og twitermeldingane som vel egentleg skal liva opp og gjera historia meir interessant og tidstypisk. I desse sekvensane datt eg heilt av lasset. 

Eg skulle ønska at eg ikkje opplevde det slik, for eg er blitt så glad i hovudpersonane Cormoran Strike og Robin Ellacott. Forholdet mellom dei (som betyr at dei ikkje har eit forhold) er eit ekstra spenningsmoment i serien.

Etter kvart vart det skumlesing for berre å bli ferdig med boka. Men eg fullførte - og det er eg nøgd med.
Terningkast 3.

Avslutningsvis: Norsk krim.

Tåkemordet av Hans Olav Lahlum
Cappelen Damm 2024
367 sider
Lånt ebok BookBites

Me er komne fram til del 12 i retrokrimserien om etterforskar Kolbjørn Kristiansen (K2) og rådgjevar Patricia. 

Hovudhandlinga er lagt til 1973, og K2 får i oppdrag av ein gammal frontkjempar og nazist å finna ut av ei drapssak frå 1943. Truleg var det nokon i motstandsrørsla som sto bak, og dermed er det ei litt delikat sak. 

Har du sans for kunstige dialogar, snirklete språk og langsam etterforsking, er dette ei perfekt bok for deg. Sjølv tykkjer eg at det går litt på tomgang i denne serien, men eg set pris på at Lahlum kjem med noko som er heilt annleis enn det som er vanleg i dagens krimlitteratur. 
Terningkast 4.

Oppsummering november 24

Påbyrja i oktober, fullført i november:

Abid Raja - Vår ære og vår frykt - Debatt/personleg beretning - Lånt papirbok privat

Ørjan N. Karlsson - Stille som snø (Jakob Weber #3) - Norsk krim - Lånt lydbok BookBites

Lese i november:

Kim Leine - Karolines krig (Karoline Blicher #3) - Dansk-norsk roman - Lånt ebok BookBites

Torbjørn Færøvik - Maos rike. En lidelseshistorie - Norsk dokumentar - Lydbok Storytel
Gard Sveen - Messe for en morder (Agnete Ness & Ulf Sommer #2) - Norsk krim - Norsk krim - Lånt ebok BookBites

Lars Kepler - Søvngjengeren (Joona Linna #10) - Svensk krim - Lånt lydbok BookBites

Påbyrja i november, fullførast i desember:
Robert Galbraith - Det beksvarte hjertet (Cormoran Strike #6) - Britisk krim - Lånt ebok BookBites
Jan Guillou - Tempelridderen (Arn Magnusson #2) - Svensk historisk roman - Lyd Storytel

3 lyd, 1 papir, 2 ebøker
5 lånt, 1 abonnement
3 krim, 1 roman, 1 dokumentar, 1 debatt
4 norske, 1 dansknorsk, 1 svensk
Nye forfattarar: Ingen

Eg tykkjer eg har lese mykje i november, men det vart faktisk ikkje meir enn seks bøker. Men fleire av dei er ganske omfattande, så eg vil tru at om ein reknar om til sidetal er det som ein normal månad (8-9 bøker).
Boka eg les no, Det beksvarte hjertet, er ekstra omfangsrik; 1072 sider. Eg må innrømma at eg har vore på nippet til å avbryta, men i skrivande stund er eg kommen til side 520. Det vil sei at alt no tyder på at eg kjem til å fullføra, for eg likar jo egentleg godt å lesa om Strike og Robin og om dei besyndarlege sakene dei etterforskar. Men ei krimbok på over 1000 sider - det er for mykje. Det blr for komplisert og litt utmattande frå Robert Galbraith (J.K. Rawlins) denne gongen.

Begge dei to sakprosabøkene eg las er veldig bra bøker. Abid Raja set dagsorden (også) med den nye boka si. I Vår ære og vår frykt tek han utgangspunkt i sitt eige liv og eige opphav og set søkelys på korleis ulike europeiske nasjonar har handtert innvandring og integrering. Ei svært viktig bok!

Torbjørn Færøvik si bok Maos rike handlar, som tittelen tilseier, om Kina, Mao og om korleis det kinesiske folket har lidd. Boka er rystande, lærerik og interessant om korleis (det som skulle bli) ein folkerepublikk blei eit diktatur.  

Kim Leine har no fullført bøkene om Karoline Blicher, og han avsluttar med det som er den beste boka i trilogien. Karolines krig er veldig spennande, skremmande realistisk og nesten dagsaktuell. Handlinga er nemleg lagt til oktober 2024.

Dei to norske krimbøkene er bra og her viser eg til samleomtalen.

Eg las (lytta) ferdig Søvngjengeren i natt, og eg er framleis andpusten. Atter ein gong har det svenske forfattarparet laga ei velkomponert og kjempespennande historie. Boka er nifs, bestialsk og urealistisk - men altså; dei skriv veldig bra. 

Oppsummering desember 22

Påbyrja i november, fullført i desember:
Torkil Damhaug - Hund uten grav - Norsk krim - Lånt ebok BookBites
Tomm Kristiansen - Afrikanske fortellinger - Dokumentar/ Personleg beretning - Lyd Storytel

Lest i desember:
Vetle Lid Larssen - Lucias siste reise - Norsk roman - Lyd Storytel
Pascal Engman - Ildlandet - Svensk krim - Lånt papirbok biblioteket
Lars Kepler - Edderkoppen - Svensk krim - Lånt lydbok BookBites
Roy Jacobsen - De uverdige - Norsk roman - Lånt ebok BokBites

Påbyrja i desember, fullførast i januar:
Ingeborg Arvola - Kniven i ilden - Norsk roman - Lånt papirbok privat

3 lyd, 2 ebøker, 1 papir
4 lånt, 2 abonnement
3 krim, 2 andre romanar, 1 dokumentar
4 norske, 2 svenske
6 menn, 1 kvinner ("Lars Kepler" er ein mann og ei kvinne)
"Nye" forfattarar: Ingen

Det vart som forventa ekstremt travelt både her og der i desember, så det vart få leste bøker denne månaden.

Måndens høgdepunkt: 4 x terningkast 5 - noko som er bra og som seier sitt. Av desse må eg halda fram Afrikanske fortellinger av Tomm Kristiansen. Forfattaren gjekk dessverre bort for kort tid sidan - veldig trist, også for oss lesarar og lyttarar. Kristiansen hadde ei unik formidlingsevne. 

Månadens nedtur: Lucias siste reise, som eg faktisk las i på Luciadagen. Deler av boka er interessant, men det vart for mange detaljar og for mykje tørrprat. Eg tykkjer dessutan at det er rart at boka vert presentert som ein roman, det er egentleg meir ei samling ulike forteljingar.

Så. Då er det meste sagt om bokåret 2022. Eg ser fram til mange fine lesestunder i 2023!

Oppsummering juli 21

Påbyrja i juni, fullført i juli:
Agnes Matre - Uvigslet jord - Norsk krim - Lånt papirbok privat
Roy Jacobsen - Bare en mor - Norsk roman - Lånt lydbok BookBites

Lest i juli:
Mariette Lindstein - Sekten på Tåkøy - Svensk krim - Lånt papirbok privat
Frode Grytten - Gut, jente, juni, juli - Novellesamling - Lånt ebok BookBites
Richard Herrmann - Fotball - den alvorlige leken - Dokumentar/fotballhistorie - Lyd Storytel
Ingrid Bjørnov - Herfra til hektene - Kåseri/humor - Lyd Storytel
Hans Rosenfeldt - Ulvesommer - Svensk krim - Lyd Storytel
Jaran Damman - Mørkets ansikt - Norsk krim - Lånt papirbok privat
Kurt Aust - Hjemsøkt - Historisk krim - Lånt ebok BookBites
Lars Kepler - Hypnotisøren (Black edition) - Svensk krim - Lyd Storytel [gjenlesing]
Helene Uri - Hoppe etter ruccola - Norsk fakta/dok. - Lyd Storytel
Jørgen Jæger - Det sorte fåret - Norsk krim - Lånt lydbok BookBites

Påbyrja i juli, fullførast i august:
Simon Stranger - Leksikon om  lys og mørke - Norsk roman - Lyd Storytel
Bernard Minier - Konfirmanten - Fransk krim - Lånt papirbok privat
John Harvey - I skuddlinjen - Britisk krim - Lånt ebok BookBites

6 lyd, 3 papir, 3 ebøker

7 lånt, 5 abonnement
6 krim, 1 historisk krim, 1 historisk roman, 1 novellesamling, 3 dokumentarar
9 norske, 3 svenske
8 menn, 4 kvinner
"Nye" forfattarar: Lindstein, Damman

Jammen vart det ein heil del lesing i feriemånaden juli. Dessutan brukbart variert til denne lesaren å vera, men som vanleg vart det mest krim. 

Bokomtalar er eg veldig bakpå med, men eg er i gang med ein omtale og har planlagt minst ein samleomtale. Desse vert publisert når dei er klare. Her kjem nokre korte stikkord for julibøkene mine:

 - Fotball - den alvorlige leken: Fantastisk oppladning til EM-finalen, som England dessverre tapte.

 - Bare en mor: Nytt avsnitt i forteljinga om Ingrid frå Barrøy, og på nytt vart eg fengsla av handlinga og forteljarmåten.

 - Ulvesommer: Veldig bra frå "halvparten av Hjorth og Rosenfeldt". Interessant og variert persongalleri og godt driv.

 - Hypnotisøren: Gjenlesing av suksessen frå 2010. Dette skal vera ein forbetra versjon, men etter 10 år har ein gløymt mykje, så eg la nok ikkje merke til endringane. Ikkje like sjokkerande no som den gongen, likevel ein solid 5'ar.

 - Hjemsøkt: Fantastisk velskriven historisk krim, men eg forsto ikkje alt av avslutninga/oppklaringa.

 - Gut, jente, juni, juli: Super sommarlesing, Frode Grytten er ein favoritt-novellist.

 - Uvigslet jord: Matre skriv godt og eg anbefalar gjerne denne serien. Men trivialitetar og overforklaringar trekker ned. 

 - Hoppe etter ruccola: Humoristisk og interessant om språk.

 - Herfra til hektene: Humoristisk og typisk "bjørnovsk" om - livet.

 - Sekten på Tåkøy: Tildels spennande historie, men det blir dradd litt langt. Og boka er for lang.

 - Mørkets ansikt: Bra til å vera debut, men for dårleg driv og for lite spenning. Eg vart aldri engasjert.

 - Det sorte fåret: "Bok 0" i Ole Vik-serien som ingen ville gi ut. Det kan eg skjønna, den burde blitt verande i skrivebordskuffa. Denne er altfor enkel, utan spenning og svært forutsigbar. 

Kort om: Speilmannen av Lars Kepler

Cappelen Damm 2020
Speletid 14:05
Lånt lydbok BookBites

Eg har venta lenge på Speilmannen, og hadde ganske høge forventningar på førehand. Og eg fekk det eg forventa; ein uhyre spennande og mørk pageturner, fullspekka med vald, blod, tortur, bestialitetar og brutalitetar. Undervegs lurer eg nesten på om det er noko gale med meg, som kan finna ei bok med ei slik rå handling - underhaldande. 

Men eg er ikkje åleine om å ha det slik. Lars Kepler - altså ekteparet Ahndoril - har med bokserien om Joona Linna fått mange begeistra lesarar rundt omkring. Hovudårsakene til denne begeistringa ligg nok i at dei er så dyktige på spenningsoppbygging og i at dei er råare enn dei fleste. Dessutan skriv dei sabla bra, har originale plott og ein hovudperson som er både sympatisk og gåtefull.

Jurek Walter, antagonisten i fleire av dei tidlegare bøkene, er av gode grunnar fråverande i denne åttande boka i serien. Det er likevel ingen grunn til å slappa av, for karakterane Cæsar og Farmor er minst like onde, men kanskje ikkje fullt så smarte. Me møter dessutan igjen legen og hypnotisøren som hadde ei så sentral rolle i fyrste bok - Erik Maria Bark. Joona Linna sin kollega Saga Bauer er (mellombels) "ute av drift" i Speilmannen.

Eg skal ikkje sei noko særleg om handlinga, men kan i alle fall "røpa" at her vert lesaren invitert inn i dei aller mørkaste avkrokane i menneskesinnet. Her er psykologisk skrekk, grove valds- og overgrepsscener og meir "normal" etterforsking. Boka inneheld eit ganske omfattande persongalleri og mange ulike forteljarstemmer. Ein kan lesa om hendingar som vert opplevd som spegelvendt og forvrengt og som har fatale konsekvensar. Det er nervepirrande, ubehageleg og - må eg innrømma - fascinerande. Kepler-paret har etter mi meining skrive ei ny kjempespennande bok - men ein skal vera obs på at det er ei bok som ikkje passar for svake magar og sarte sjeler. 

Kred til Håkon Strøm som opplesar av lydboka. Eg veit ikkje kor gammal denne Strøm er, men han har i alle fall ei "ung og troskyldig" stemme, noko som er ein effektfull kontrast til det barske innhaldet.

Om boka har svakare sider? Jo, for all del. Eg vart til dømes ikkje overraska i det heile tatt når identiteten til Cæsar vart avslørt. I denne serien forventar ein det uventa - og det var akkurat det som skjedde. Ein må vidare "godta" ein haug tilfeldigheiter og ein slump lite truverdige hendingar, samt ein del "overnaturleg" psykoterapi.  Poenget er å sjå forbi det som er lite sannsynleg og urealistisk. Ein må ta boka for akkurat det ho er; eit "eventyr for vaksne". 

Cliffhangeren på slutten tyder på at det kjem eit nytt og overraskande eventyr neste gong. 

Andre bloggmeiningar: Tine sin blogg, Hverdagsnett, Henningbokhylle

Bokomtale: Lazarus av Lars Kepler

Cappelen Damm 2018
511 sider
Lånt papirbok privat

Lazarus er den sjuande boka om Joona Linna og er som dei fleste andre i serien; grusomt bra komponert, vanvittig spennande og uhyggeleg velskriven. Alt frå fyrste stund føler ein på ubehaget og skrekken, og denne kjensla kjenner ein på gjennom heile boka. Det er så spennande at ein nesten ikkje orkar å lesa vidare - fordi ein må ha pustepause - men så må ein naturlegvis gjera det. Både pusta og lesa vidare altså.

Forfattarane bak pseudonymet Lars Kepler er dyktige - og dristige. Eg siterer meg sjølv i omtalen av Stalker: "Forfattarane er farleg nær å gå over the top undervegs. Eg ser at det er ein viss fare for at framtidige bøker i serien kan bli ein parodi på seg sjølv. Det kjem til å bli utfordrande for forfattarane; det vert liksom forventa at dei må overgå seg sjølv og sjokkera lesaren i kvar einaste bok." Så når tippar det over til å bli ein parodi? Kor langt kan dei gå i detaljerte skildringar av bestialitetar? Kor mykje kan dei utsetja hovudpersonane Joona Linna og Saga Bauer for - av umenneskelege påkjenningar og ekstreme situasjonar?
Kvar går grensa?

Vel - eg "kjøper" historia i denne boka óg, eg gjer det. Trass i fråveret av realisme, trass i ein antagonist som har stått opp frå dei døde, trass i enkelte logiske bristar og usannsynlege hendingar.

Noko referat av Lazarus er vanskeleg å gi utan å røpa sentrale deler av handlinga, men ein kan i alle fall sei at stemninga er enno mørkare enn tidlegare bøker i serien. Det som fascinerer meg mest med boka er det psykologiske maktspelet som foregår mellom hovudpersonane; Joona Linna på den eine sida og "ein gammal kjenning" på den andre sida. Dei er avhengige av kvarandre, men har høgst ulike motiv. Gjerningspersonen har ekstreme eigenskapar og er særs manipulerande, noko som gjer at han heile tida er i forkant av etterforskinga.

Lars Kepler er som sagt dyktige når det gjeld å konstruera plott og byggja opp spenning. Forfattarparet nyttar ein effektiv forteljarteknikk som gjer det heile levande for lesaren. Her er korte kapittel, skiftande synsvinklar, raske sceneskift og hurtig tempo. Når det gjeld språket er bruk av presens det mest spesielle. Det undrar meg at ikkje fleire krimforfattar nyttar seg av notidsform. Det gjer jo handlinga mykje nærare og meir intens.

Det er absolutt ein fordel at ein har lest dei føregåande bøkene i serien før ein les denne, i alle fall Ildvitnet og Sandmannen sidan enkelte trådar går tilbake til dei bøkene. Gjennom overraskingar og ekstreme hendingar sørgar Kepler-paret for at spenninga og interessa vert halden ved like i kvar einaste bok.
Eg er svært spent på bok nummer åtte.

Oppsummering desember og statistikk for leseåret 2018

Påbyrja i september, fullført i desember:
Ken Follett - På grensen til evigheten - Britisk roman - Kjøpt papirbok og eBokBib

Påbyrja i november, fullført i desember:
Lars Kepler - Lazarus - Svensk krim - Lånt papirbok privat
Gunnar Staalesen - Utenfor er hundene - Norsk krim - Lånt lydbok biblioteket

Lest i desember:
Edvard Hoem - Jordmor på jorda - Norsk historisk roman - Kjøpt lydfil
Camilla Grebe - Husdyret - Svensk krim - Lånt papirbok biblioteket
Levi Henriksen - Alt det som lå meg på hjertet - Julenoveller - Kjøpt lydfil
Samuel Bjørk - Uglen - Norsk krim - Lånt papirbok privat og lydbok Storytel

Påbyrja i desember, fullførast i januar:
Peter May - Coffin Road - Britisk krim - eBokBib

2 papir, 3 lyd, 1 kombinert papir og ebok, 1 kombinert papir og lyd
4 lånt, 3 kjøpt
4 krim/spenning, 2 romanar, 1 noveller
4 norske, 2 svenske, 1 britisk
2 kvinner, 6 menn ("Lars Kepler" er 1 mann og 1 kvinne)
"Nye" forfattarar: Ingen

I skrivande stund er eg ikkje heilt ferdig med På grensen til evigheten (120 sider igjen av 1081 sider), ei bok eg altså byrja med i september(!), men den skal fullførast i løpet av morgondagen.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -


Så over til årsstatistikken. Som alltid er desse oppsummeringane mest for min eigen del, men eg veit at eg har lesarar som tykkjer at lister, tal og statistikk er gøy, dvs at dei er like nerdete som meg sjølv når det gjeld slike ting.

Lese- og bloggeåret 2018 

(Fjorårets tal i parentes)

Til saman 
- 94 bøker (104)

Sjanger
- 67 krim-, thriller- og spenningsromanar (59)
- 10 andre romanar (19)
- 16 sakprosa (22)
- av desse 10 biografiar (8)
- 4 novellesamlingar (3)

Format
- 39 papirbøker (34)
- 25 ebøker (30)
- 30 lydbøker (40)

Alder
- 44 av bøkene var utgitt i åra 2000 - 2017 (45)
- 42 i 2018 (49)
- av dei 21 norske (31)
- Utgitt før 2000: 6 (6)

Kjelder
- 64 lånt - privat, bibliotek og eBokBib (63)
- 14 Storytel-abonnement (13)
- 16 har eg kjøpt sjølv (9)
- 1 bok fått i gåve (2)
- Lese-/lytteeksemplar: 0 (9)

Terningkast
- Terningkast 6: 1 bok (5)
- Terningkast 5: 31 bøker (31)
- Terningkast 4: 46 (47)
- Terningkast 3: 15 (16)
- Terningkast 2: 0 (4)
- Terningkast 1: 0 (1)
og 1 bok fekk ikkje terningkast 

Forfattarar
25 "nye" forfattarar (37)
Dei forfattarane eg las flest bøker av i 2018 var
- Alexander McCall Smith: 4 bøker
- Gert Nygårdshaug: 3
- Ken Follett: 2
- Levi Henriksen: 2
- Torbjørn Færøvik: 2
- Erika Fatland: 2
- Tove Alsterdal: 2
- Agatha Christie: 2
- Elles 1 av kvar

Kjønn
- 65 bøker skrivne av menn (74)
- 30 av kvinner (31)

Nasjonalitet
- 36 bøker skrivne av norske forfattarar
- 20 av svenske forfattarar
- 16 britiske
- 8 amerikanske
- 6 danske
- 1 finsk
- 1 tysk
- 1 islandsk

Elles:
- 6 av bøkene eg las var på over 600 sider (6)
- Alle var på norsk
- Eg fullførte alle påbyrja bøker

Bloggen
- 71 blogginnlegg (86)
- 31 bokomtalar (45)
- 16 samleomtalar (12)
- Mest leste blogginnlegg: Omtalen av Mørkets blod 

Årets beste

Det er framleis att nokre dagar av året 2018, men kåringar av ymse slag er alt i gang. VG har kåra årets beste bøker - og det inspirerte meg til å gjera det same. Eg har lest kun ei av bøkene VG-anmeldarane plukka ut - men den er då også min favoritt og einaste terningkast 6-bok dette året: Rød mann, sort mann. I samband med VG si kåring har eg notert meg Hvitekrist av Tore Skeie og Krigernes fred av Lasse Gallefoss - både bøker og forfattarar hittil ukjende for meg. Bjørnen (Gard Sveen) har eg ikkje lest fordi eg enno ikkje har fått somla meg til å lesa den føregåande og Kastanjemannen (Søren Sveistrup) ventar eg med fordi den har vore hypa så mykje.

Eg likar ofte publikumsvenlege og populære bøker, men eg prøver likevel å unngå "overhypa" bøker. Difor har eg enno ikkje lest Søsterklokkene og Leksikon om lys og mørke. Heller ikkje fjorårets Blå og Tante Ulrikkes Vei. Det er muleg eg kjem til å lesa dei på eit seinare tidspunkt - men eg er så møkk lei av å lesa om dei. Nokre nye og populære bøker kjem eg aldri til å lesa; her tenkjer eg m.a. på Snøsøsteren (Når ei bok får sååå mykje skryt blir eg kvalm) og Menn i min situasjon (Eg likar rett og slett ikkje bøkene til Per Petterson). Eg bryr meg heller ikkje om Eleanor Oliphant har det fint eller ikkje.

Men - eg les mykje anna: Spenningsromanar, historiske romanar og historiske kriminalromanar. Norsk krim, svensk krim, dansk krim og britisk krim. Samt dokumentarar og biografiar - sjølv om ingen i dei sistnemnde kategoriane havna blant mine 10 på topp for 2018. Kim Leine si forteljing Rød mann, sort mann plasserer eg altså som nummer 1, dei andre rangerer eg ikkje. Men gode leseopplevingar har dei alle vore, kvar på sin måte. Eg har plukka ut 4 norske, 4 svenske, 1 dansk/norsk og 1 britisk. 6 krim/spenning, 2 historiske romanar, 1 annan roman og 1 novellesamling.

Kim Leine: Rød mann, sort mann
 - Historisk roman med handling frå Grønland. Frittståande, men miljøet er det same som i Profetene i Evighetsfjorden. Ei lærerik, velfortalt, gripande, dyster og fengande historie - som stinkar.
Martin Holmén: Clinch
 - Svensk historisk krim med handling frå Stockholm. Den fyrste i trilogi.
Peter May: Lewisbrikkene
 - Britisk krim med handling frå Hebridene. Flott avslutning av ein strålande trilogi.
Gert Nygårdshaug: Zoo Europa
 - Fantasifull, velskriven og dystopisk. Nummer 5 i Mino-serien.
Lars Kepler: Lazarus
 - Adrenalinspennande og brutal svensk krim. Nummer 7 i serie. (Omtale kjem)
Levi Henriksen: Jern & metall
 - Novellesamling. Klokt og varmt om dei nære ting.
Unni Lindell: Dronen
 - Den norske krimdronninga leverer igjen.
Edvard Hoem: Jordmor på jorda - Huset under blåhammaren
 - Fantastisk forteljarkunst og glimrande opplesing av forfattaren sjølv. (Omtale kjem)
Anders Roslund: Tre timer
 - Fascinerande persongalleri og aktuelle problemstillingar.
Arne Dahl: Innland
 - Framhald av Utmarker, uhyggeleg og stemningsfull.

I tillegg til desse ti må Når barnet ditt ikkje vil leve lenger nemnast. Det vart ei leseoppleving heilt utanom det vanlege.

(Også Aftenposten har kåra sine Årets beste, men artikkelen ligg bak betalingsmur. Ut frå illustrasjonsbiletet ser det ut til at Levi Henriksens Jern & metall er blant dei utvalde)

Så - kva tykkjer du? Har bokåret 2018 vore bra? Har favorittane dine innfridd?
Kva har vore dine beste leseopplevingar?

Favorittforfattarar: L

Foto: Cappelen Damm

Lars Kepler

Svensk forfattarpar, pseudonym for Alexandra Coelho Ahndoril (f.1966) og Alexander Ahndoril (f. 1967)

Kvar for seg hadde ekteparet Ahndoril skrive fleire romanar og teaterstykke før dei slo seg saman og ga ut Hypnotisøren, ein særdeles mørk, brutal og adrenalinspennande krimthriller. Den fyrste boka om Joona Linna var omdiskutert, men like fullt ein enorm suksess. Paret har skrive ytterlegare fem bøker i serien samt ein frittståande thriller som Lars Kepler.

Eg har hatt store leseopplevingar med alle bøkene i Joona Linna-serien; Hypnotisøren, Paganinikontrakten, Ildvitnet, Sandmannen, Stalker og Kaninjegeren, - så Lars Kepler er ein (dvs. to) av mine desiderte favorittar.

På nettsida si fortel forfattarane om bakgrunnen til namnet Lars Kepler. Lars er ein hyllest til Stieg Larsson og Kepler kjem frå den tyske vitenskapsmannen Johannes Kepler.

Foto: Gyldendal

Levi Henriksen

Norsk forfattar f. 1964.

Romandebuterte i 2004 med Snø vil falle over snø som har falt. Den boka fekk gode kritikkar, mange lesarar og vart tildelt bokhandlerprisen. Her vert me introdusert for den fiktive bygda Skogli for fyrste gong. På forfattaren si nettside er det høve til å bla i boka.

Ein finn visse særtrekk i Henriksen sine bøker; den sorgmuntre melankolien, den lune humoren, dei spesielle karakterane og den slentrande stilen. Eg tykkjer denne stilen er både sjarmerande og befriande. Henriksen er god på å få fram kontrastar; han skildrar det finurlege og det naive, det tragiske og det latterlege. Julenovellene til Levi Henriksen er spesielt leseverdige, tykkjer eg.

Henriksen er aktuell denne hausten med den biografiske romanen Her hos de levende. Her viser han ei mørkare side av seg sjølv enn det han har synt før.

Levi Henriksen er også kjend som musikar og låtskrivar. Bandet hans Babylon Badlands er kalla opp etter ein av Henriksen sine romanar.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Andre forfattarar på bokstaven L som eg likar er Liza Marklund, Leif GW Persson, Lars Mæhle og Lene Kaaberbøl.

Favorittforfattarar etter alfabetet

Bokomtale: Kaninjegeren av Lars Kepler

Cappelen Damm 2016
520 sider
Kjelde: Lånt papirbok privat

Lars Kepler har klart det igjen. Nok ein gong har forfattarparet Alexander Ahndoril og Alexandra Coelho Ahndoril produsert ein intens, temposterk og brutal spenningsroman.

Mykje av handlinga i Kaninjegeren er uhyggeleg og valdeleg - samstundes som det er ei interessant og fascinerande bok som triggar mange ulike kjensler. Historia er - gudskjelov! - ikkje så realistisk, men intrikat og oppfinnsam.

Hovudpersonen Joona Linna vert på den eine sida framstilt som ein superhelt med umenneskelege eigenskapar, men på den andre sida får ein også kjennskap til kor sårbar han er. Og difor kjenner eg meg uroleg og anspent medan eg les, for i desse bøkene er det lite som er "normalt":
Har Joona kontroll? Korleis? Kven - om nokon - kan han stola på?

Kaninjegeren startar ei tid etter der Stalker slutta. Joona Linna er i fengsel etter dei dramatiske hendingane i samband med oppklaringa av stalkersaka. Det er slett ikkje enkelt å vera politimann i det tøffe miljøet innanfor fengselsmurane, men han har klart seg bra og virkar topptrent både fysisk og psykisk. Saga Bauer, Joona sin tidlegare makker, er opptatt med det oppsiktsvekkande drapet på Sveriges utanriksminister. Hennar og Säpo si mellombelse gransking slår fast at dei treng ein infiltratør - og dermed vert Joona engasjert i saka.

Politiet meiner alt tyder på at drapet på statsråden er ei terrorhandling, men dette viser seg å vera ein feilvurdering. Snart skjer liknande drap - og ein ser konturane av ein skremmande og gåtefull gjerningsperson - ein spree killer. Etterforskarane må tenkja nytt. Det einaste sporet dei har er at ofra har fått ein telefonoppringing der ei stemme framfører eit barnerim om kaniner. Ein annan handlingstråd handlar om ein kjend TV-kokk og sonen hans. Tilsynelatande ei heilt anna sak, men det skal visa seg at det er forbindelsar. Etterforskinga fører til fleire dramatiske situasjonar og spektakulære hendingar. Saga, Joona og medarbeidarane må ta i bruk uortodokse etterforskingsmetodar for å forhindra nye drap. Den nervepirrande avslutninga går føre seg på "Ondskapens hotell"-vis.

Kaninjegeren er velskriven, velkomponert og gyseleg spennande - og ein bør som sagt innleiingsvis vera førebudd på ein del detaljerte valdsskildringar. Eg er glad for dei mange korte kapitla - dei gjer at ein rekk å trekka pusten innimellom.

For meg vart denne boka "eitt steg ned", dvs. ein liten prikk mindre på terningen i høve dei føregåande fantastiske Sandmannen og Stalker. Kaninjegeren er ei enormt nervepirrande leseoppleving, men innleiinga er litt treg og springande. Det gjekk ei tid før eg vart skikkeleg engasjert i handlinga: Eg brukte nok 5-6 dagar på dei fyrste 100 sidene, medan dei resterande 420 sidene flaug av garde i full fart.

Lars Kepler utfordrar grenser og dreg historiane sine lenger enn dei fleste andre. Som lesar kjenner ein heile tida på at absolutt alt kan/skal skje - ein forventar det uventa. Og nettopp der ligg ein stor del av spenninga.

Andre bloggmeiningar:
Bjørnebok, Tine sin blogg
Intervju med forfattarane:
Bokelskerinnen

Oppsummering januar

Påbyrja i desember, fullført i januar:
Jorun Thørring - De dødes hus - Norsk krim - eBokBib
Richard Herrmann - Seks skudd ved stengetid - Kriminalhistorisk dokumentar - lydbok Storytel

Lest i januar:
Roar Ræstad - Sovende hunder - Krigshistorisk krim - Lånt papirbok biblioteket
Espen Ytreberg - Amundsen: En roman - Biografisk roman - eBokBib
Erlend Loe - Doppler - Roman - lydbok Storytel
Pierre Lemaitre - Camille - Fransk krim - Lytteeksemplar
Hans Olav Lahlum - Sporvekslingsmordet - Norsk krim - eBokBib
Steinar Sagen, Tore Sagen og Bjarte Tjøstheim - Radioresepsjonens 169 dilemmas - Humor - Lånt papirbok privat
Mikaela Bley - Lycke - Svensk krim - Papirbok fått i gåve (OTS)

Viveca Sten - I maktens skygge - Svensk krim - Lånt lydbok biblioteket
Lars Kepler - Kaninjegeren - Svensk krim - Lånt papirbok privat

[Isabel Allende - Den japanske elskeren - Chilensk - Roman - Lånt lydbok biblioteket] avbraut

Påbyrja i januar, fullførast i februar:
Tom Egeland (Red.) - Julekrim - Krimnoveller - Lånt papirbok (julehefte) privat
Åsne Seierstad - To søstre - Dokumentar - Lånt lydbok biblioteket

•  4 papir, 4 lyd, 3 ebøker
•  7 lånt, 2 abonnement (Storytel), 2 fått
•  7 krim/spenning, 2 andre romanar, 1 humor, 1 dokumentar
•  7 norske, 3 svenske, 1 fransk
•  10 menn,  4 kvinner (2 x Sagen og Tjøstheim = tre menn og Lars Kepler = ein mann og ei kvinne)
• "Nye" forfattarar: Ræstad, Ytreberg, Bley, Sten

Ein bra start på leseåret 2017 - og som ein kan sjå; for det meste lystlesing. Norsk og svensk krim av varierande kvalitet, fransk spenning, lytting til ein gammal favoritt (Herrmann), polarhistorie, krimjulehefte, Radioresepsjonen og Doppler. Den japanske elskaren vart droppa, han passa meg ikkje.

Eg har tenkt lite på lesemål og årsplanar i januar, men eg føler at eg er godt i gang med leseåret 2017. I tillegg har eg vore meir flittig/aktiv enn vanleg på bloggefronten.

I februar skal eg lesa Haren med øyne av rav i samband med Bokhyllelesinga og En gatekatt ved navn Bob i samband med Biosirkelen. Eg skal høyra ferdig To søstre av Åsne Seierstad og lesa mursteinen Undergang av C.J. Sansom. Vidare har eg krim av Knut Faldbakken, Jan Mæhlum og Eirik Jensen liggjande på vent - og så kjem det snart ny Avdeling Q-bok..!
Erfaring har dessutan vist at det alltid dukkar opp noko uplanlagt i løpet av ein månad. Eg kjem neppe til å kjeda meg i februar heller. 

Oppsummering desember

Påbyrja i november, fullført i desember:
Hans Olav Lahlum - Maurtuemordene - Norsk krim - Papirbok lånt på biblioteket
Ida Jackson - Morfar, Hitler og jeg - Biografi/dokumentar/ - Lydbok lånt på biblioteket

Lest i desember:
Lars Kepler - Stalker - Svensk krim - Kjøpt lydfil
Lars GW Persson - Grisefesten - Svensk krim - Lånt ebok
Karin Alvtegen - En sannsynlig historie - Svensk roman - Kjøpt papirbok
Bjørn Olav Nordahl - Nullpunkt - Norsk krim - Lånt lydbok på biblioteket
Marte Michelet - Den største forbrytelsen - Dokumentar - Lånt ebok
Carl-Johan Vallgren - Skyggegutten - Svensk krim - Lytteeksemplar frå Lydbokforlaget
Ingrid Sahlin-Sveberg - Jul gjennom alle tider - Fakta/historisk/religion/dikt/forteljingar - Lånt av mor
Marit Reiersgård - Jenta uten hjerte - Norsk krim - Papirbok lånt på biblioteket
Lars Mytting - Svøm med dem som drukner - Norsk roman - Lytteeksemplar frå Lydbokforlaget
Lars GW Persson - Den som dreper dragen - Svensk krim - Lånt ebok
M.J. Arlidge - Elle melle - Britisk krim - Kjøpt pocket

Påbyrja i desember, fullførast i januar:
Ken Follett - Stormenes tid, Bind 1: Sverdet og korset - Papirbok lånt av mor

Bokomtale: Stalker av Lars Kepler

Cappelen Damm 2014
Speletid: 14:14
Opplesar: Ivar Nergaard
Kjelde: Kjøpt lydfil

Eg vart Lars Kepler-fan alt då eg las den fyrste boka i Joona Linna-serien, Hypnotisøren, i 2011. Det var noko intenst, fascinerande, fråstøytande og sjokkerande der som appellerte til den mørke sida av meg sjølv. Dessutan var boka så originalt komponert, ho var velskriven og lydbokversjonen hadde gode gamle Nils Nordberg som opplesar.
Eg opplevde ein bitteliten nedtur med bok nummer to, Paganinikontrakten - den leseopplevinga var ikkje fullt så intens, - men med dei to påfølgjande Ildvitnet og Sandmannen følte eg meg bortimot "hypnotisert" igjen.

Stalker er altså bok nummer fem i serien, men kan lesast som ein frittståande kriminalroman sidan forfattarane forklarar og repeterer hendingar og trådar frå dei tidlegare bøkene. Eg har høyrt på Ivar Nergaard som er opplesar av lydbokversjonen, og han har heva leseopplevinga mi ytterlegare med stemma si - nok ein gong. Supert!

Dei fleste som omtalar og anmelder denne bokserien legg vekt på at dei grove valds-skildringane er sentrale i bøkene. Eg er enig i at dei nærgåande, ekle og vonde skildringane er hard kost. Men bøkene inneheld så mykje meir.
Stalker er ei godt samanskrudd historie som for det fyrste er frykteleg spennande. Dernest er det ubehageleg og voldsomt. Grotesk og stygt. Rått og barskt. Men! - og her kjem det som eg tykkjer er så bra med dette forfattarparet: Det er empatisk. Forståingsfullt. Ekte. Hendingane det vert fortalt om er heldigvis og gudskjelov ikkje truverdige eller sannsynlege - men likevel altså: Ekte. Persongalleriet er variert - og ein kan sei at mange av dei vert framstilte som "overmenneske" som må tåla det utrulegaste - men like fullt: Forfattarane får dei til å framstå som ekte og levande.

I Stalker har det gått over eitt år sidan hendingane som fann stad i Sandmannen. Joona Linna forsvann i slutten av den boka og me forstår at han har halde seg skjult. Men når det endeleg vert slått fast at den skrekkelege Jurek Walter ikkje er ein trussel lenger, dukkar Joona opp igjen - "frå dei døde".
Me får på ny treffa psykologen og hypnotisøren Erik Maria Bark som me hugsar frå den fyrste boka. Som sakkyndig i ei drapssak ni år tidlegare bidro Bark til at presten og mordaren Rocky Kirklund vart dømd og innesperra i ein psykiatrisk sikringsanstalt. No har Rikskrim fått hendene fulle med fleire drap som har fleire likskapar med drapet som Kyrklund i si tid utførte. Har han ein medhjelpar, ein lærling eller handlar det om ein copycat? Den tidlegare presten har ein hjerneskade og hugsar lite - og her kjem så hypnotisøren Erik inn i etterforskinga. Joona Linna, som no er i ein elendig forfatning, deltek berre på sida av etterforskinga - men vert stadig meir involvert. Me får elles møta fleire nye og interessante karakterar i boka; den mest sentrale er den nye og svært gravide kriminalinspektøren som har overteke kontoret til Joona.

Eg er heldigvis ikkje mørkredd. Eg hadde fått problem med å komma gjennom denne boka dersom eg hadde vore det. For det handlar jo om eit mareritt; ein stalker og ein seriemordar av det mest utspekulerte og ondskapsfulle slaget. Eg vart så riven med av drivet og forteljinga at eg glatt oversåg/overhøyrde enkelte logiske bristar, lause trådar og usannsynlege reaksjonar og hendingar. Forfattarane beherskar nemleg forteljarhandtverket på ein slik måte at hendingane og personane vert truverdige sjølv om dei egentleg ikkje er det.
Boka har skiftande tempo, ulike perspektiv, mange forteljarstemmer og perfekte cliffhangers. Kjedelege avhøyr og finurlege tankerekker er det lite av i boka. Her er det action og "høgspenning" frå fyrste til siste side, knapt utan noko "kvileskjær". Gjennom 14 timar (eller 566 sider) får lyttaren/lesaren uuthaldeleg spenning, ei hardkokt historie og eit psykologisk drama.

Eit lite minusteikn i margen ved sidan av seksaren vert likevel notert for meg sjølv her: Forfattarane er farleg nær å gå over the top undervegs. Eg ser at det er ein viss fare for at framtidige bøker i serien kan bli ein parodi "på seg sjølv". Det kjem til å bli utfordrande for forfattarane; det vert liksom forventa at dei må overgå seg sjølv og sjokkera lesaren i kvar einaste bok. Eg tykkjer at eit par av valdsscenene i Stalker er unødvendig detaljerte og blodige og ristar litt på hovudet av alt fråveret av realisme. Men eg meiner at historia landar greit - så eg gir toppkarakter for denne boka også. Ekteparet Ahondril er stadig blant dei ypperste innan denne spesielle sjangeren. Det vert uansett spennande å sjå kva retning forfattarane av denne bokserien går.

Stalker anbefalast alle hardkokte krimlesarar. Les du Stalker blir du svett og andpusten utan å bevega deg i det heile tatt. Du kjem til å dra for gardinene dine. Du kjem kanskje til å forsova deg fordi du har lest og lest og lest, heile natta. Du får ei mørk og intens leseoppleving. Og - dersom du lyttar til boka, vert leseopplevinga og spenninga ekstra skummel og nær.

Danske forfattarpar på vent

Vert ei bok dobbelt så god om det er to forfattarar?

Tja. Mange skandinaviske forfattarpar har i alle fall hatt stor suksess dei siste åra, ein kan faktisk sjå det som ein trend. Det er sikkert mange fordelar med å samarbeida - to hovud tenkjer vel betre enn eitt? Ein kan i alle fall kasta idéar fram og tilbake til kvarandre, utfylla kvarandre og ha ein diskusjonspartnar gjennom heile skriveprosessen.

Svenskane har lang tradisjon med krim skrivne av forfattarpar; tenk berre på Maj Sjöwall og Per Wahlöö og serien om Martin Beck. Nyare svenske forfattarteam innan krim er Lars Kepler, Roslund & Hellström, Grebe & Treff, Eriksson & Sundquist og Hjorth & Rosenfeldt. Eg vil rå alle kriminteresserte i å sjekka ut desse para og bøkene deira.

Akkurat no har eg tre krimbøker frå danske forfattarpar liggjande på vent:

Ensomme hjerter av Lotte og Søren Hammer
Lotte og Søren Hammer er søsken og er utdanna hhv sjukepleiar og førskulelærar. Bok nummer tre i serien som handlar om førstebetjent Konrad Simonsen og staben hans ved drapsavsnittet på Politigården i København, har eg lånt på biblioteket. Dei to føregåande bøkene i serien har titlane Udyr og Demonen som gråt. Bøkene er sjølvstendige og treng ikkje nødvendigvis lesast kronologisk - men som alltid er det ein fordel å byrja på den fyrste boka i ein serie. Greie, spennande og lettleste bøker.

Nattergalens død av Lene Kaaberbøl og Agnete Friis 
Tidlegare har eg lese Gutten i kofferten og Et stille umerkelig drap, og her er tredje bok i serien om Nina Borg. Denne serien er også spennande å følgja med på.

Den siste gode mann av A. J. Katzinski 
Dette vert eit nytt bekjentskap, eg har aldri lese noko av desse forfattarane før. A. J. Katzinski er pseudonym for Anders Rønnow Klarlund og Jacob Weinreich. Dei innleia samarbeid for å laga ein film, men så vart det bok i staden. Det har også blitt ei bok nummer to frå A. J. Katzinski; Søvnen og Døden.




Boken på vent er boktema hos Beathe og bloggen beathesbokhylle.
Klikk deg inn her og du finn mange fine ventebøker og gode boktips!




PS.
Eg klarar ikkje å komma på så mange norske krimbøker skrivne av forfattarpar: Søskenparet Anne og Even Holt skreiv boka Flimmer saman, og to av bøkene i Hanne Wilhelmsen-serien skreiv Anne Holt saman med Berit Reiss-Andersen.
Nils Nordberg og Klaus Hagerup samarbeidde om krimromanen Siste akt.
Vigdis Kroken og Ragnhild Kolden skriv nynorsk krim: Evig skal døden vera og Døden kjem med bussen.
Er det nokon som veit om fleire?

Oppsummering april

Dette blogginnlegget er ein test og er kopiert inn frå den gamle bloggen.

Påbyrja i mars, fullført i april

Agatha Christie - Barneselskapet - Britisk klassisk krim - Lydbok lånt på biblioteket
Kristina Ohlsson - Askepott - Svensk krim - Kjøpt pocket 

Lest i april
Lars Kepler - Sandmannen - Svensk krim - Kjøpt lydfil via Ordflyt
John Hart - Løgnenes konge - Amerikansk spenning - Papirbok lånt på biblioteket
Heidi Linde - Agnes i senga - Norsk roman - Lydbok lånt på biblioteket
Sidsel Dalen - Dødelige dråper - Norsk krim - Lydbok lånt på biblioteket
Jørgen Brekke - Menneskets natur - Norsk krim - Papirbok lånt av mor og lydfil fått frå Lydbokforlaget
Are Kalvø - Ny grunnlov - Humor/satire - Papirbok lånt på biblioteket
Chelsea Cain - Døden to ganger - Amerikansk spenning - Lydbok lånt på biblioteket
Pontus Ljunghill - En usynlig - Svensk krim - Kjøpt papirbok
Haruki Murakami - 1Q84 bok 2 - Roman - Lydbok lånt på biblioteket
Kaaberbøl & Friis - Et stille, umerkelig drap - Dansk krim - Papirbok lånt av mor og lydbok lånt på biblioteket

Påbyrja i april, fullførast i mai
Erica Jong (red.) - Sukker i skålen - Novellesamling - Papirbok fått frå Juritzen forlag
Gillian Flynn - Mørke rom - Amerikansk spenning - Kjøpt papirbok 

For å sjå andre bokbloggarar sine oppsummeringar for april månad, kan du klikke deg inn hos Anettes bokboble!

Skjermdump: Bokelskere.no

Dei beste hittil i år

Dette blogginnlegget er ein test og er kopiert inn frå den gamle bloggen. 

Tida flyg avgarde, og ein tredjedel av 2013 er snart unnagjort! Ein bitteliten oppsummering kan difor vera på sin plass. Her er mi personlege og subjektive liste over topp 10 bøker lest hittil i år:

1. Håkan Nesser - De sørgende
2. Lars Kepler - Sandmannen
3. Jussi Adler-Olsen - Marco-effekten
4. Arne Dahl - Europa blues
5. Chelsea Cain - Døden to ganger
6. Mo Hayder - Kuren
7. Åsa Larsson - Et offer til Molok 
8. John Hart - Løgnenes konge
9. Eriksson & Sundquist - Kråkejenta
10. Haruki Murakami - 1Q84 bok 1 og 2

Lesetempoet har vore upåklageleg, men så er dei aller fleste innan krim og spennings-sjangeren, -og dermed både lettleste og fortleste. I skrivande stund held eg på med bok nummer 44 for i år.

Er du nøgd med leseåret 2013 så langt? Kva - og kven - er dine favorittar?