Favorittforfattarar: P

Så var eg kommen fram til bokstaven P og omsider ser eg ein ende på alfabetgjennomgangen min.

Pierre Lemaitre

Fransk forfattar f. 1956.

Vart kjend her i landet då Alex - bok nummer to i Camille Verhoeven-serien - kom ut på norsk i 2015. Dei to andre bøkene i trilogien - Irene og Camille - vart utgitt i 2016 og 2017. Ein super trilogi etter mi meining - hardkokt og underhaldande - og som absolutt bør lesast i rett kronologisk rekkefølge;
1. Irene - 2. Alex - 3. Camille.

Lemaitre har undervist i litteratur og skrive fleire skodespel og romanar. Han har vunne CWA International Golden Dagger tre gonger; for Alex og Irene og for Vi ses der oppe. For den sistnemnde boka vart han også tildelt den prestisjetunge Goncourtprisen. Vi ses der oppe er ein fascinerande, fornøyeleg og gripande roman som handlar om krig og fred, hat og hevn og kjærleik og venskap.

Denne vinteren er Pierre Lemaitre aktuell med krimthrilleren Brudekjolen. Den skal lesast ved høve.

Phyllis Dorothy James

Britisk krimforfattar 1920 - 2014.

Betre kjent som P.D. James og som dama bak romanane om politietterforskaren Adam Dalgliesh. Bøkene hennar danna grunnlag for den populære TV-serien som for nokre år sidan vart vist som påskekrim på NRK.

P.D. James vart adla i 1991 og fekk tittelen baronesse James av Holland Park. Ho var óg medlem av Overhuset ei tid. Ho gav ut 20 bøker og hausta fleire prisar og utmerkingar.

Den siste romanen hennar Døden kommer til Pemberley kom ut så seint som i 2013. Det er eit "kriminelt framhald" av Jane Austen sin klassikar Stolthet og fordom. Ikkje spesielt vellukka spør du meg, men så har eg ikkje heilt sans for Austen heller.

Men Adam Dalgliesh og Cordelia Grey - sistnemnde ein annan krimhelt skapt av P.D. James - dei likar eg.

I bøkene til P.D. James finn ein både spennande intrigar, finurlege plott og gode miljøskildringar. Dalgliesh-serien er politikrim i kombinasjon med klassisk britisk whodunnit. Alle bøkene er frittståande og ein treng ikkje lesa dei i rekkefølge.

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Fleire favorittforfattarar etter alfabetet

Repost: Klassiske påskekrimtips

Ikkje fordi eg er doven, men fordi eg har det litt travelt for tida. Dette er ein repost frå den gamle bloggen. Fjorårets påskekrim-bloggpost er like aktuell i år.

- - - - - - - - - -

For meg er påskekrim klassisk krim av whodunnit-typen, gjerne i Agatha Christie-stil. Det vil seie puslekrim; ei mordgåte, ein intellektuell leik der forfattaren utfordrar lesaren til å avsløra mordaren/forbrytaren før forfattaren sin hovudperson finn ut av løysinga. Elles i året les eg helst nyare, meir hardbarka og actionfylte krimbøker, men puslekrim passar betre framfor peiselden på hytta, tykkjer eg.

Med "klassisk krim" meiner eg nærare bestemt dei klassiske detektivforteljingane av britisk tradisjon. (I motsetnad til den amerikanske tradisjonen, som er forteljingane om "den hardkokte privatdetektiven", f.eks. Raymond Chandler - som skapte Philip Marlowe, - eller Gunnar Staalesen sin Varg Veum, for å ta eit nyare og nærare eksempel).

Agatha Christie er i ein klasse for seg, så produktiv som ho var. Ti små negerbarn, Mord på Orientekspressen og Doktoren mister en pasient er geniale og har overraskande og utfordrande plott. Både Hercule Poirot og Miss Marple har sine tilhengarar, - sjølv er eg veldig svak for den belgiske herremannen. Dorothy Sayers og hennar figur Lord Peter Wimsey er eit anna klassisk krimlitterært alternativ. Sir Arthur Conan Doyle, opphavet til Sherlock Holmes, bør alle krimelskarar kjenna til. Klassikaren Hunden fra Baskerville er fin, om du likar litt grøssande påskestemning. 

John Dickson Carr (Carter Dickson) og Ellery Queen var amerikanske krimforfattarar, men begge heldt seg innan den britiske krimtradisjonen. Har du ikkje lese Sort messe av John Dickson Carr tidlegare, kan du bruka påsken til å lesa denne framifrå krimklassikaren. 

Av nyare dato, og innan ein sjanger som kan kallast "klassisk politikrim", finn ein Colin Dexter sine romanar om Inspektør Morse og P. D. James sine bøker med Adam Dalgliesh i hovudrolla. Begge er velkjende gjennom dei mange TV-seriane. Bøkene er sjølvsagt betre enn filmatiseringane. Vil spesielt anbefala Intriger og begjær og Det svarte fyret. Her vert òg lesaren utfordra til å finna løysing på mysteria, - men som oftast vert ein overraska på slutten. I same gate er amerikanske Elizabeth George, bøkene hennar om Lynley og Havers er erkebritiske og klassiske i stil og innhald.

Norske klassiske krimromanar som kan høva å ta med i påskesekken, er De dødes tjern av Bernhard Borge (Andre Bjerke) og Jernvognen av Stein Riverton (Sven Elvestad). Eg trur ein kan lesa De dødes tjern kvar påske, - og verta like skremd kvar gong! 

Hans Olav Lahlum sine "retrokrimbøker" er òg puslekrim av den klassiske typen. Lahlum har Christie og Conan Doyle som inspirasjonskjelder og føredøme.

Det er interessant og nyttig å lesa om at etterforsking og oppklaring av brotsverk før i tida skjedde utan hjelp av epost, internett og mobiltelefonar!

Ei grei veskebok

Nyskrivne noveller av Aslak Nore, Stein Morten Lier, Birger Baug, Kurt Aust og av sjølvaste Chelsea Cain. Samt tidlegare publiserte noveller av Kim Småge, Unni Lindell og Tom Egeland. OG nokre eldre perler frå André Bjerke, Torolf Elster og P.D. James.

Sommerkrim frå Aschehoug er ein fin blanding, til sals i daglegvarebutikkar. Før opp kaffi, juice og krimbok på handlelista!